Saturday, 14 July 2018

ಅಮ್ಮ ನೀನೆಲ್ಲಿ ಹೋದೆ


ಕೈ ತುತ್ತಲಿ ಪ್ರೀತಿಯ ಮುತ್ತ ಬೆರೆಸಿ
ಉಣವ ಬಡಿಸಿ ಹಸಿವ ನೀಗಿಸಿದ
ಅಮ್ಮ, ನೀನಿಂದು ಇಲ್ಲ.

ಹೊರಗಾಡಿ ದಣಿದು ನಿನ್ನ
ಮಡಿಲ ಸೇರೆ, ಮುದವ ನೀಡಿದ
ಅಮ್ಮ , ನೀನಿಂದು ಇಲ್ಲ.

ಬದುಕ ಪೋರಿನಲಿ ಬೆಂಡಾಗಿ ಬಂದಾಗ
ಸಾಂತ್ವನದ ನುಡಿಗಳನುಲಿದ
ಅಮ್ಮ, ನೀನಿಂದು ಇಲ್ಲ.

ನಾನೆಷ್ಟು ಬೆಳೆದರೂ, ಎನ್ನ
ಮಗುವಿನಂತೆ ಲಾಲಿಸುವ,
ಅಮ್ಮ, ನೀನಿಂದು ಇಲ್ಲ.

ನಿನಗಾಗಿ ಅಲೆದಲೆದು ಹುಡುಕಾಡಿ
ಪರದಾಡಿರಲು ನಾ, ಅಮ್ಮ
ನೀನೆಲ್ಲಿ ಹೋದೆ ನೀನೆಲ್ಲಿ ಹೋದೆ

ರವಿ ತಿರುಮಲೈ

Saturday, 7 July 2018

' ಒತ್ತಡ'.


೨೧ನೆಯ ಶತಮಾನದ ಮಹಾ ದೊಡ್ಡ ಖಾಯಿಲೆಯೆಂದರೆ ' ಒತ್ತಡ'.  ಪುಟ್ಟ ಮಗುವಿಂದ ಹಿಡಿದು ನಿವೃತ್ತನಾದವನ ತನಕ ಎಲ್ಲರೂ ಒಂದಲ್ಲ ಒಂದು ರೀತಿಯ 'ಒತ್ತಡ' ದಲ್ಲಿರುತ್ತಾರೆ. ಬಹುಶಃ ನಾವು ಏನನ್ನೂ ಮಾಡದೆ ಇರುವಾಗ ಮಾತ್ರ ಆ ಒತ್ತಡದಿಂದ ಮುಕ್ತರಾಗಿರುತ್ತೇವೆ ಎಂದು ಹೇಳಬಹುದು. ಆ ಸ್ಥಿತಿಯಲ್ಲೂ ಮನಸ್ಸಿನ ಯಾವುದೋ ಮೂಲೆಯಲ್ಲಿ ಆ ಒತ್ತಡದ ಛಾಯೆಗಳು ಇರುತ್ತವೆ.  ಹಾಗಾಗಿಯೇ ನಾವುಗಳು ವಾರಾಂತ್ಯದಲ್ಲಿ ಅಥವಾ ರಜೆಯ ದಿನಗಳಲ್ಲಿ 'ಒತ್ತಡ' ದಿಂದ ತಪ್ಪಿಸಿಕೊಳ್ಳಲು ಎಲ್ಲಿಗಾದರೂ ದೂರ ಓಡಿಹೋಗುವುದು.  ಅಲ್ಲಿಂದ ಹಿಂತಿರುಗಿ ಮತ್ತೆ ಕೆಲಸದಲ್ಲಿ ತೊಡಗಿದರೆ ಮತ್ತೆ ಶುರುವಾಗುವುದು 'ಒತ್ತಡ' ದ ಸುಳಿಯಲ್ಲಿನ ಜೀವನ. ಸಕ್ರಿಯವಾದ ಜೀವನ ಮತ್ತು ಪ್ರಶಾಂತ ಮಾನಸಿಕ ಸ್ಥಿತಿಯನ್ನು ನಮ್ಮ ಆಜನ್ಮಸಿದ್ಧ ಹಕ್ಕು ಎಂದು 'ವೇದಾಂತ' ವು ಘೋಷಿಸುತ್ತದೆ. ಹಾಗಾದಾಗ ಮಾತ್ರ ಸಮರ್ಪಕ ಬದುಕಿನ ಸಾಧನೆಯಾಗುತ್ತದೆ. ಅಂತಹ ಸ್ಥಿತಿಯಲ್ಲಿ ನಾವು ಯಶಸ್ಸನ್ನು ಪಡೆದು ಸಂತೋಷವಾಗಿರುತ್ತೇವೆ.  

ಈ ಒತ್ತಡಕ್ಕೆ ಕಾರಣವೇನು ಅಥವಾ ನಮಗೆ ಒತ್ತಡ ಉಂಟಾಗುವಂತೆ ಮನವನ್ನು ಕಾದಾಡುವುದು ಯಾವುದು?  ಕಿರಿಕಿರಿಯ ಅಧಿಕಾರಿಯೇ? ಗೊಣಗಾಡುವ ಸಂಗಾತಿಯೇ? ಅಥವಾ ಹೊಂದದ ವಾತಾವರಣವೇ? ಇದಾವುದೂ ಅಲ್ಲ. ಸತ್ಯವೇನೆಂದರೆ 'ನಮ್ಮನ್ನು ಹೊರತು' ಜಗತ್ತಿನ ಯಾವುದೇ ವಸ್ತು, ವ್ಯಕ್ತಿ ಅಥವಾ ವಿಷಯ ನಮ್ಮನ್ನು ಕದಡಲಾರದು. ತೀರದ ಆಸೆಗಳಿಂದ ಉಂಟಾಗುವ ಮಾನಸಿಕ ಕದಡಿಕೆಯೇ 'ಒತ್ತಡ' ಕ್ಕೆ ಕಾರಣ. ಪಟ್ಟ ಆಸೆಗಳು ಎಲ್ಲಿಯತನಕ ತೀರುವುದಿಲ್ಲವೋ ಅಲ್ಲಿಯ ತನಕ 'ಒತ್ತಡ' ವಿದ್ದೇ ಇರುತ್ತದೆ. ಹಿಡಿತವಿಲ್ಲದ ಆಸೆಗಳ ಕುದುರೆಯ ಬೆನ್ನೇರಿ ಹೋಗುವವರು ಸದಾಕಾಲ ಖಂಡಿತವಾಗಿಯೂ 'ಒತ್ತಡ' ದಲ್ಲೇ ಇರುತ್ತಾರೆ.   

ಅನಿರ್ಬಂಧಿತ ಆಸೆಗಳೇ ನಮ್ಮನ್ನು ದುಃಖದ ಕೂಪಕ್ಕೆ ತಳ್ಳುತ್ತದೆ. ಒಂದು ಆಸೆ ಪೂರೈಸಿದರೆ ಮತ್ತಷ್ಟರಾಸೆ ನಮ್ಮನ್ನು ದುರಾಸೆಗೆ ಈಡುಮಾಡುತ್ತದೆ ಮತ್ತು ಆ ದುರಾಸೆ  ನಮ್ಮನ್ನು ನಿರಾಸೆಗೆ ತಳ್ಳುತ್ತದೆ. ನಮಗಿಂತ ಅಧಿಕವಾಗಿ ಪಡೆದವರನ್ನು ಕಂಡು ನಮಗೆ ಈರ್ಷ್ಯೆ ಮತ್ತು ನಮಗಿಂತ ಕಡಿಮೆ ಪಡೆದವರನ್ನು ಕಂಡು ಅಹಂಕಾರ ಅಥವಾ ಮದ. ಯಾವುದೇ ಕಾರಣ ನಮ್ಮ ಆಸೆಯ ಭಾವಕ್ಕೆ ತಡೆಯಾದರೆ, ಹಾಗೆ ತಡೆಯೊಡ್ಡಿದ ವ್ಯಕ್ತಿ ಅಥವಾ ಸಂದರ್ಭದ ಪ್ರತಿ ನಮಗೆ ಕ್ರೋಧವುಂಟಾಗುತ್ತದೆ.  ಇವೆಲ್ಲವೂ ನಮ್ಮ ಬದುಕಿನಲ್ಲಿ 'ಒತ್ತಡ ಮತ್ತು ದುಃಖ' ವನ್ನು ತರುತ್ತದೆ.  

ನಮ್ಮಲ್ಲಿ ಬುಗ್ಗೆಬುಗ್ಗೆಯಂತೆ ಮೇಲೇಳುವ ಮತ್ತು ಅಡೆತಡೆಯಿಲ್ಲದೆ ಆಸೆಗಳ ಮಹಾಪೂರ ನಮ್ಮ ನಿಜವಾದ ಆನಂದಕ್ಕೆ ಅಡ್ಡಿಯೊಡ್ಡುತ್ತದೆ. ಧನದಾಸೆಯಿಂದ ಹಣಸಂಪಾದನೆಯಲ್ಲಿ ಮುಳುಗಿದ ವ್ಯಕ್ತಿ ತಾನು ಸಂಪಾದಿಸಿದ ಹಣವನ್ನು ಎಂದಿಗೂ ಅನುಭವಿಸಿ ಆನಂದಿಸಲಾರ. ಹಣದಿಂದ ಖರೀದಿಸಬಹುದಾದ ಅತ್ಯುತ್ತಮ ವಸ್ತುಗಳು ಅವನಲ್ಲಿ ಇದ್ದರೂ ಅವನು ಅನುಭವಿಸುವ ಒತ್ತಡವೇ ಅವನಿಗೆ ಆ ವಸ್ತುಗಳನ್ನಾಗಲಿ ವಿಷಯಗಳನ್ನಾಗಲೀ ಆನಂದದಿಂದ  ಅನುಭವಿಸಲು ಅವಕಾಶ ನೀಡುವುದಿಲ್ಲ. ಆಸೆಗಳು ನಮ್ಮನ್ನು ಅನ್ಯರೊಡನೆ ಒಂದು ಸ್ಪರ್ಧಾತ್ಮಕ ಮಾರ್ಗದಲ್ಲಿ ತೆಗೆದುಕೊಂಡು ಹೋಗುತ್ತದೆಯಾದ್ದರಿಂದ ನಾವು ಅನ್ಯರೊಡನೆ ಒಂದು ಸೌಹಾರ್ಧಯುತವಾದ ಮತ್ತು ಅರ್ಥಪೂರ್ಣ ಸಂಬಂಧವನ್ನು ಇಟ್ಟುಕೊಳ್ಳಲು ಸಾಧ್ಯವಾಗುವುದಿಲ್ಲ. ಧನದಾಸೆ ನಮ್ಮನ್ನು ಮೌಲ್ಯಗಳೊಟ್ಟಿಗೆ ರಾಜಿಮಾಡಿಕೊಳ್ಳುವಂತಹ ಸ್ಥಿತಿಗೆ ತಳ್ಳುತದೆ. ಆಸೆಗಳ ವಿಷಯದಲ್ಲಿ ನಾವೇ ನಿಗಧಿಪಡಿಸಿದ ಎಲ್ಲೆಯನ್ನು ದಾಟಿದಾಗ, ನಾವು ನಮ್ಮದೇ ಬಲಹೀನತೆಗೆ ದಾಸರಾಗಿಬಿಡುತ್ತೇವೆ.    

ನಮ್ಮ ಮನಸ್ಸು ಹಿಂದೆ ನಡೆದ ಘಟನೆಗಳ ಅಥವಾ ಮುಂದಿನ ಯೋಜನೆಗಳ ಸುಳಿಯಲ್ಲಿ ಸಿಲುಕಿ, ನಾವು  ಪ್ರಸ್ತುತ ಬದುಕನ್ನು ಅನುಭವಿಸಿ ಬದುಕಲು ಬಿಡುವುದೇ ಇಲ್ಲ. ಇದು ನಮ್ಮನ್ನು ಸೋಲಿಗೆ ತಳ್ಳುತ್ತದೆ. ನಮಗಿರುವ ವಿವೇಕದ ಬಲದಿಂದ ನಮ್ಮ ಮನಸ್ಸು ಗತಿಸಿದ ವಿಷಯಗಳ ಅಥವಾ ಭವಿಷ್ಯದ ಆತಂಕಗಳ ಬಗ್ಗೆ ಚಿಂತಿಸದೆ ವಾಸ್ತವದಲ್ಲಿ ನಿಂತರೆ, ಆಗ ನಾವು ತಿಳಿಮನದಿಂದ,  ಮಾಡುವ ಕೆಲಸದ ಮೇಲೆ ಗಮನವನ್ನು ಹರಿಸಿ ಆ ಕೆಲಸವನ್ನು ಸಮರ್ಪಕವಾಗಿ ಮಾಡಬಹುದು ಮತ್ತು ಹಾಗೆ ನಮ್ಮನ್ನು ನಾವು ಸಂಪೂರ್ಣತಯಾ ತೊಡಗಿಸಿಕೊಂಡು ನಮ್ಮ ಕಾರ್ಯವನ್ನು ಮುಗಿಸಿದಾಗ ಸಿಗುವ ಆನಂದದ ಪರಿಯೇ ಬೇರೆಯಲ್ಲವೇ? 
 
ಒಂದು ಆಸೆ ಪೂರೈಸಿದರೆ, ಪಡೆದ ವಸ್ತುವನ್ನು ಅನುಭವಿಸದೇ ಮತ್ಯಾವುದೋ ಆಸೆಯ ಹಿಂದೆ ಮನಸ್ಸು ಓಡುತ್ತದೆ. ಅಂತಹ ಸ್ಥಿತಿಯಲ್ಲಿ ನಾವು ಆಸೆಪಟ್ಟು ಪಡೆದ ವಸ್ತು, ವಿಷಯ ಅಥವಾ ವ್ಯಕ್ತಿಯೊಂದಿಗಿನ ಅನುಭವವನ್ನು ಕಳೆದುಕೊಂಡುಬಿಡುತ್ತೇವೆ. ಹೀಗೆ ನಾವು ಪಡೆದುಕೊಂಡ ವಸ್ತುಗಳಿಂದ ದೊರೆಯಬಹುದಾದ ಅನುಭವವನ್ನು ಪಡೆಯದಿದ್ದರೂ, ನಮ್ಮಲ್ಲಿರುವ ವಸ್ತುಗಳಿಗೆ ನಾವು ಅಂಟಿಕೊಂಡು ನಮ್ಮನ್ನು ನಾವು ಕಳೆದುಕೊಳ್ಳುತ್ತೇವೆ. ಇದರಿಂದ ಒಂದು ಮಾತ್ರ ಖಂಡಿತ 'ಅಂಟಿಕೊಂಡರೆ ಕಷ್ಟ - ಬಿಡಿಸಿಕೊಂಡರೆ ಸುಖ' . ಈ ಜಗತ್ತಿನಲ್ಲಿ ಇರಬೇಕು, ಈ ಜಗತ್ತಿನ ವಸ್ತುಗಳನ್ನು ಪಡೆದುಕೊಳ್ಳಬೇಕು, ಪಡೆದ ವಸ್ತುಗಳನ್ನು ಅನುಭವಿಸಬೇಕು, ಅದರ ಅನುಭವವನ್ನು ಪಡೆಯಬೇಕು ಮತ್ತು ಅದರಿಂದ ಕಲಿಯಬೇಕು.  ಆದರೆ ಯಾವುದಕ್ಕೂ ಅಂಟಿಕೊಳ್ಳಬಾರದು. ಪಡೆಯಬೇಕೆಂಬ ಆಸೆಯಿದ್ದರೆ ಪಡೆಯಲು ಹೋರಾಟ, ಪಡೆದುಕೊಂಡರೆ ಮತ್ತಷ್ಟನ್ನು ಪಡೆಯುವ ಅಥವಾ ಪಡೆದದ್ದನ್ನು ಉಳಿಸಿಕೊಳ್ಳಲು ಹೋರಾಟ. ಈ ಹೋರಾಟಗಳಿಂದಲೇ ನಮ್ಮಲ್ಲಿ ' ಒತ್ತಡ ' ಉಂಟಾಗುತ್ತದೆ.  ಹಾಗಾಗಿ ಆಸೆಗಳಿಗೆ ಅಂಟಿಕೊಂಡರೆ ಅದು ನಮಗೆ ನೋವನ್ನೇ ತರುತ್ತದೆ. ಈ ಆಸೆಯೇ ನಮ್ಮ ಅತಿ ದೊಡ್ಡ ಶತ್ರು ಎಂದು ಅರಿವಿದ್ದರೂ ನಾವು ಅದನ್ನು ಬಿಡುವುದಿಲ್ಲ. ಆಸೆಗಳೂ ನಮ್ಮನ್ನು ಪ್ರೋತ್ಸಾಹಿಸುತ್ತವೆ ಮತ್ತು ನಾವೂ ಸಹ ಅದನ್ನು ಹಿಡಿದುಕೊಂಡಿರುತ್ತೇವೆ. ನಮ್ಮ ಮೇಲಿನ ಅದರ 'ಹಿಡಿತ' ವೇ ನಮ್ಮ ಮಾನಸಿಕ ಒತ್ತಡಕ್ಕೆ ಕಾರಣ. ಎಲ್ಲರಿಗೂ ಆ ರೀತಿಯ 'ಒತ್ತಡ' ದಿಂದ ಹೊರಬರಬೇಕೆನ್ನುವ ಬಯಕೆಯಿದ್ದರೂ, ಅದಕ್ಕೆ ಪೂರಕವಾದ ಪ್ರಯತ್ನದ ಕೊರತೆಯಿಂದಾಗಿ, ಬಹುತೇಕ ಜನ ಮತ್ತಷ್ಟು ಒತ್ತಡಕ್ಕೆ ಬಲಿಯಾಗುತ್ತಾರೆ.    

'ನಾವು ಯಾವುದರ ಹಿಂದೆ ಓಡುತ್ತೇವೆಯೋ, ಅದು ನಮ್ಮಿಂದ ದೂರ ದೂರ ಓಡುತ್ತದೆ, ಯಾವುದನ್ನೂ ನಾವು ನಿರ್ಲಕ್ಷ್ಯ ಮಾಡುತ್ತೇವೆಯೋ, ಅದು ನಮ್ಮ ಕಾಲ ಬಳಿ ಬಂದು ಬೀಳುತ್ತದೆ ' ಎಂದು ಬಹಳ ಹಿಂದೆ ಯಾರೋ ತತ್ವಜ್ಞಾನಿ ಹೇಳಿದ ಮಾತು ನೆನಪಾಗುತ್ತದೆ.  ಹಾಗಾಗಿ ವಸ್ತು, ವಿಷಯ ಮತ್ತು ವ್ಯಕ್ತಿಗಳನ್ನು ಪಡೆಯುವ ಬಯಕೆಯಿಂದ ಮುಕ್ತರಾಗಿ ಬದುಕಿದರೆ ಆಗ ಈ ಜಗತ್ತಿನ ಯಾವುದೇ ವಿಷಯವೂ ನಮ್ಮನ್ನು ಒತ್ತಡಕ್ಕೆ ತಳ್ಳಲು ಅಸಮರ್ಥವಾಗುತ್ತದೆ.  

ಆದರೆ ಬಯಕೆಯಿಲ್ಲದೆ ಬದುಕಲು ಸಾಧ್ಯವೇ ಎಂದು ಯೋಚಿಸಿದರೆ, ಸಾಧ್ಯವಿಲ್ಲ ಎನ್ನುವ ಉತ್ತರವೇ ಸಿಗುತ್ತದೆ. ಅಂತಹ ಬದುಕು ಕೇವಲ ನೀರಸವಾಗಿ, ನಿಸ್ಸಾರವಾಗಿರುತ್ತದೆ ಎನ್ನುವುದನ್ನು ಎಲ್ಲರೂ ಒಪ್ಪುತ್ತಾರೆ. ಆದ್ದರಿಂದ, ನಮಗೆ ಬಯಕೆಗಳಿದ್ದರೂ, ಅವುಗಳು 'ನಮ್ಮ'  ಹಿಡಿತದಲ್ಲಿರಬೇಕು. ಏನನ್ನು ಬಯಸಬೇಕು, ಯಾವಾಗ ಬಯಸಬೇಕು ಮತ್ತು ಎಷ್ಟನ್ನು ಬಯಸಬೇಕು ಎನ್ನುವ ವಿವೇಚನೆ ನಮಗಿದ್ದರೆ, ನಮ್ಮ ಬಯಕಗಳ ಮೇಲೆ ನಮಗೆ ಸಂಪೂರ್ಣ ಹಿಡಿತವಿದ್ದು, ಅವುಗಳು ನಮ್ಮ ಮೇಲೆ  ಬೀರುವ ಪ್ರಭಾವದಿಂದ ತಪ್ಪಿಸಿಕೊಳ್ಳಬಹುದು. ಯಾವುದೇ ಬಯಕೆಯ ನಿರರ್ಥಕತೆಯನ್ನು ಮನಗಂಡು ಅದನ್ನು ಕೈಬಿಡುವುದೂ ಸಾಧ್ಯವಾಗುತ್ತದೆ.  ಮಾತ್ರವಲ್ಲ, ಉನ್ನತವಾದ ಬಯಕೆಗಳು ನಮ್ಮದಾದರೆ ಕಿರಿಕಿರಿಯನ್ನುಂಟುಮಾಡುವ ಸಣ್ಣ ಸಣ್ಣ ಬಯಕೆಗಳು ಮಾಯವಾಗುತ್ತವೆ. ಅಂತಹ ಬದುಕಿಗೆ ಯಾರು ಎಷ್ಟು ತೀವ್ರವಾಗಿ ಪ್ರಯತ್ನ ಮಾಡಿದರೆ ಅವರಿಗೆ ಅಷ್ಟು ಪ್ರಯೋಜನವಾಗುತ್ತದೆ. ಜಗತ್ತಿನ ವಸ್ತುಗಳಲ್ಲದೆ, ಜಗತ್ಕಾರಕನ ನಂಟಿನ ಬಯಕೆ ನಮ್ಮಲ್ಲುಂಟಾದರೆ, ನಾವು ಸದಾ ಆನಂದದ ಸ್ಥಿತಯಲ್ಲಿರಬಹುದು. 

ರವಿ ತಿರುಮಲೈ 

Tuesday, 3 July 2018

'ಸ್ಥಾವರ- ಜಂಗಮ'


ಉಳ್ಳವರು ಶಿವಾಲಯ ಮಾಡುವರು
ನಾನೇನು ಮಾಡಲಿ ಬಡವನಯ್ಯ

ಎನ್ನ ಕಾಲೇ ಕಂಬವಯ್ಯಾ
ಎನ್ನಾ ದೇಹವೆ  ದೇಗುಲವಯ್ಯ
ಎನ್ನ ಶಿರವೇ ಹೊನ್ನ ಕಳಸವಯ್ಯಾ

ಸ್ಥಾವರಕ್ಕಳಿವುಂಟು ಜಂಗಮಕ್ಕಳಿವಿಲ್ಲ
ಕೂಡಲ ಸಮಾಗಮ ದೇವಾ

ಇದು ಜಗಜ್ಜ್ಯೋತಿ ಬಸವೇಶ್ವರರ ಒಂದು ವಚನ.  


ಈ ವಚನದ ಕಡೆಯ ಪಾದದಲ್ಲಿ ಉಲ್ಲೇಖಗೊಂಡಿರುವ 'ಸ್ಥಾವರ' ಎಂದರೆ static, ಜಂಗಮ ಎಂದರೆ dynamic. ಸ್ಥಾವರವೆಂದರೆ, ಯಾವುದರಲ್ಲಿ ಚೈತನ್ಯವಿಲ್ಲವೋ ಅದು ಸ್ಥಾವರ. ಯಾವುದು ಆ ಸ್ಥಾವರಕ್ಕೆ ಚಲನೆಯನ್ನು ನೀಡುವ ಚೈತನ್ಯವೋ ಅದು ಜಂಗಮ. ಯಾವುದಕ್ಕೆ ಚಲನೆಯಿದೆಯೋ ಅದು ಜಂಗಮ. ಇಡೀ ಜಗತ್ತು ಆಗಿರುವುದು ' ಚಿತ್ ಮತ್ತು ಅಚಿತ್ ' ಗಳಿಂದ, ಎಂದರೆ matter ಮತ್ತು energy ಈ ಅಚಿತ್ತಿನೊಳಕ್ಕೆ ಚೈತನ್ಯ ಹೊಕ್ಕು ನಡೆಸುವುದೇ ಈ ಜಗದ್ವ್ಯಾಪಾರ. ಹಾಗಾಗಿ ಈ ಜಗತ್ತಿನಲ್ಲಿ ನಡೆದಾಡುವ, ಹಾರಾಡುವ, ಈಜಾಡುವ(ಪ್ರಾಣಿವರ್ಗ) ಮತ್ತು ಬೆಳೆಯುವ (ಸಸ್ಯವರ್ಗ) ಎಲ್ಲವೂ ಮೂಲಸ್ವರೂಪದಲ್ಲಿ ಸ್ಥಾವರವೇ ಎಂದರೆ matter. ಅದಕ್ಕೆ ಚಲನೆಯನ್ನು ನೀಡುವುದೇ energy  ಎಂದರೆ ಚೈತನ್ಯ. ಸ್ಥಾವರಕ್ಕೆ ರೂಪವುಂಟು ಆದರೆ ಜಂಗಮಕ್ಕೆ ರೂಪವಿಲ್ಲ. ಒಟ್ಟಾರೆ ಹೇಳಬೇಕೆಂದರೆ ಸ್ಥಾವರವೆಂದರೆ ದೇಹ ಮತ್ತು ಜಂಗಮವೆಂದರೆ ಆ ದೇಹದೊಳಗಿನ ಪ್ರಾಣ ಅಥವಾ ಆತ್ಮ. ಇವೆರಡನ್ನೂ ಸೃಷ್ಟಿಸಿದವನೇ \
ಪರಮಾತ್ಮ ಅಥವಾ ಪರಮ ಪುರುಷ.

ಈ ಚೈತನ್ಯ ಧರಿಸಿರುವ ದೇಹಗಳಿಗೆ ರೂಪವಿದೆ. ಆ ರೂಪಗಳು ಬದಲಾಗುತ್ತವೆ ಮತ್ತು ಒಂದು ಕಾಲಘಟ್ಟಕ್ಕೆ ಇಲ್ಲವಾಗುತ್ತವೆ. ಇಲ್ಲವಾಗುತ್ತವೆ ಎಂದರೆ ರೂಪವಿಲ್ಲವಾಗುತ್ತದೆ. ಏಕೆಂದರೆ, ಕಾಲಕ್ರಮೇಣ ರೂಪ ಬದಲಾಗುತ್ತದೆ.  ಬೀಜ, ಮೊಳಕೆಯಾಗುತ್ತದೆ, ಮೊಳಕೆ ಸಸಿಯಾಗುತ್ತದೆ, ಸಸಿ ಗಿಡವಾಗುತ್ತದೆ, ಗಿಡ ಮರವಾಗುತ್ತದೆ, ಮರ ಸೌದೆಯಾಗುತ್ತದೆ, ಸೌದೆ ಬೆಂಕಿಯಾಗುತ್ತದೆ, ಬೆಂಕಿ ಬೂದಿಯಾಗುತ್ತದೆ, ಬೂದಿ ಧೂಳಿನ ಕಣವಾಗುತ್ತದೆ. ಹಾಗಾಗಿ ಸ್ಥಾವರ, ಎಂದರೆ matter ಗೆ ರೂಪದ ಅಳಿವಿದೆ,  ಅಂದರೆ ನಾಶವುಂಟು.  ಆದರೆ  ಜಂಗಮ ಎಂದರೆ, ಚೈತನ್ಯ ಅಥವಾ energy  ಗೆ ರೂಪವಿಲ್ಲ ಹಾಗಾಗಿ ಅದಕ್ಕೆ ನಾಶವೂ ಇಲ್ಲ.

ಇಲ್ಲಿ ಒಂದು ವಿಷಯವನ್ನು ತಿಳಿಯಬೇಕು. ಈ ಜಗತ್ತಿನಲ್ಲಿರುವುದು ಮೂರೇ ವಸ್ತುಗಳು. ಒಂದು, ಬೃಹತ್ ಚೈತನ್ಯ ಎಂದರೆ  ಪರಮಾತ್ಮ,  ಅಣುಚೈತನ್ಯ ಎಂದರೆ,  ಜೀವಾತ್ಮ ಮತ್ತು ಅಚಿತ್, ಎಂದರೆ ಜಡ ವಸ್ತುಗಳು,  ರೂಪಗಳಿರುವ  ವಸ್ತುಗಳು. ಇವು ಮೂರೂ ಅನಾದಿ ಮತ್ತು ಅನಂತ.  ಎಂದರೆ ಇದಕ್ಕೆ ಆದಿಯೂ ಇಲ್ಲ,  ಅಂತ್ಯವೂ ಇಲ್ಲ.
  
ಸುಮ್ಮಂಒಬ್ಬಂಟಿಯಂತಿಹುದು, ಬೇಸರವಹುದು
ಹೊಮ್ಮುವೆನು ಕೋಟಿರೂಪದಲಿ ನಾನೆಂದು
ಬೊಮ್ಮನೆಳಸಿದನಂತೆ, ಆ ಯಳಸಿಕೆಯೆ ಮಾಯೆ
ನಮ್ಮಿರವು ಮಾಯೆಯಲಿ - ಮಂಕುತಿಮ್ಮ

 ಎಂದು ಸನ್ಮಾನ್ಯ ಡಿ ವಿ ಗುಂಡಪ್ಪನವರು ತಮ್ಮ ಮಂಕುತಿಮ್ಮನ ಕಗ್ಗದಲ್ಲಿ ಹೇಳುವಂತೆ, ಬೃಹತ್ ಚೈತನ್ಯನಾದ ಪರಮಾತ್ಮ ತನ್ನೊಳಗಿಂದಲೇ ಇಡೀ ಜಗತ್ತನ್ನು ಸೃಷ್ಟಿಸಿ ಸ್ಥಾವರದೊಳಕ್ಕೆ ಜಂಗಮವನ್ನು ಇರಿಸಿ, ಈ ಜಗದ್ವ್ಯಾಪಾರವನ್ನು ನಡೆಸುತ್ತಿದ್ದಾನೆ.  

ಹೇಗೆ ದೇಹ ನಾಶವಾದರೂ ಆತ್ಮ ನಾಶವಾಗುವುದಿಲ್ಲವೋ ಹಾಗೆಯೇ ಸ್ಥಾವರಕ್ಕಳಿವುಂಟು ಜಂಗಮಕ್ಕಳಿವಿಲ್ಲ. ಎಂದರೆ ಜಗತ್ತಿನ ರೂಪಗಳಲ್ಲಾ ನಾಶವಾದರೂ ಆ ರೂಪಗಳನ್ನು ಹೊತ್ತ ಆತ್ಮ ಅಥವಾ ಚೈತನ್ಯಕ್ಕೆ ನಾಶವಿಲ್ಲ ಎನ್ನುವ ಅರ್ಥದಲ್ಲಿ ಸ್ಥಾವರಕ್ಕಳಿವುಂಟು ಜಂಗಮಕ್ಕಳಿವಿಲ್ಲ ಎಂದಿದ್ದಾರೆ ಜಗಜ್ಜ್ಯೋತಿ ಬಸವೇಶ್ವರರು.
 
ಇಲ್ಲಿ ದೇಹವೆಂಬುದು ಕೇವಲ ಸಾಂಕೇತಿಕ. It refers to the matter in general. ಸ್ಥಾವರ ಎಂದರೆ, ಈ ಜಗತ್ತು ಮತ್ತ ಅದರಲ್ಲಿನ ಎಲ್ಲ ವಸ್ತುಗಳು ನೋಡಿ ಆ ಹಾಡಿನಲ್ಲಿ ' ಎನ್ನ ' ಎಂಬ ಪ್ರಯೋಗವಿದೆ. ಎನ್ನ ಎನ್ನುವುದು possessive case ಅಲ್ಲವೇ? ಹಾಗಾಗಿ ಈ ದೇಹವನ್ನು ಹೊಂದಿರುವುದು ಎಂದು ಅರ್ಥ. ಈ ದೇಹವನ್ನು ಧಾರಣೆ ಮಾಡಿರುವುದು, ಆತ್ಮ. ಹಾಗಾಗಿ ಸ್ಥಾವರವೆಂದರೆ ದೇಹ ಮತ್ತು 
ಜಂಗಮವೆಂದರೆ ಆತ್ಮ. ದೇಹಕ್ಕೆ ಅಳಿವುಂಟು ಆತ್ಮಕ್ಕೆ ಆಳಿವಿಲ್ಲ.

ಹಾಗಾಗಿ ರೂಪಕ್ಕೆ ಅಥವಾ ನಾಶವಾಗುವ ದೇಹಕ್ಕಿಂತ ಅವಿನಾಶಿಯಾದ ಆತ್ಮಕ್ಕೆ ಪ್ರಾಧಾನ್ಯನೀಡಿ ಆತ್ಮ ಜ್ಞಾನವನ್ನು ಪಡೆದು ' ನಾನು ಅಳಿದುಹೋಗುವ ಈ ದೇಹವಲ್ಲ, ನಾನು ನಿತ್ಯ ನೂತನವಾದ ಚೈತನ್ಯ ಅಥವಾ ಆತ್ಮ ಎಂದು ಅರಿತು, ಸ್ಥಾವರ-ದೊಟ್ಟಿಗಿನ ಅಂಟನ್ನು ಬಿಡಿಸಿಕೊಂಡು ಜಂಗಮವಾದ ಚೈತನ್ಯದ ಅನುಸಂಧಾನಮಾಡಿದಾಗ ನಮ್ಮಲ್ಲಿ ನಿತ್ಯ ಮತ್ತು ಸತ್ಯವಾದ ಆನಂದವುಂಟಾಗುತ್ತದೆ. ಅಂತಹ ಆನಂದವನ್ನು ಪಡೆಯುವ ಪ್ರಯತ್ನವನ್ನು ಮಾಡಬೇಕು ಎನ್ನುವುದನ್ನು ಸೂಚ್ಯವಾಗಿ ' ಬಸವಣ್ಣ ' ನವರು ನಮಗೆ ಅರುಹುತ್ತಾರೆ. 



Monday, 2 July 2018

ಸೇವೆ

ಈ ಜಗತ್ತನ್ನು ಕುರಿತು ನಮ್ಮಿಂದ ಒಳ್ಳೆಯ ಭಾವಗಳು ಹೊರಹೊಮ್ಮುತ್ತಿದ್ದರೆ, ಆಗ ನಾವು ಒಳ್ಳೆಯವರಾಗಿದ್ದೇವೆ ಅಥವಾ ಒಳ್ಳೆಯವರಾಗುತ್ತಿದ್ದೇವೆ ಎಂದರ್ಥ. ಅಂತಹ ಸ್ಥಿತಿಯಲ್ಲಿ ನಾವು ಏನೇ ಮಾಡಿದರೂ ಅದು ನಮಗೂ ಹಿತವಾಗಿರುತ್ತದೆ ಮತ್ತು ಪರಹಿತಕ್ಕೂ ಆಗುತ್ತದೆ.  ನಮ್ಮನ್ನು ನಾವು ಪ್ರತೀ ಹಂತದಲ್ಲೂ ತಿದ್ದಿಕೊಳ್ಳುವ ಅವಶ್ಯಕತೆ ಇರುವುದಿಲ್ಲ. ಒಂದು ಬಾರಿ ನಮ್ಮಲ್ಲಿ 'ಆತ್ಮಚಿಂತನೆ' ಮತ್ತು ನಮ್ಮನ್ನು ನಾವೇ ತಿದ್ದಿಕೊಳ್ಳುವ ಪ್ರಕ್ರಿಯೆ ಆರಂಭವಾದರೆ ಸಾಕು, ನಾವು ಏನೇ ಮಾಡಿದರೂ ಅದು ಸುಂದರವಾಗಿರುತ್ತದೆ ಮತ್ತು ಅದರಲ್ಲಿ ಸ್ವಹಿತ ಮತ್ತು ಸರ್ವಹಿತ ಎರಡನ್ನೂ ಕಾಣಬಹುದು.  

ಅನ್ಯರಿಗೆ ಒದಗುವುದನ್ನು 'ಸೇವೆ' ಎಂದೂ ಎನ್ನುತ್ತಾರೆ. ಹೃದಯಪೂರ್ವಕವಾಗಿ ಅನ್ಯರಿಗೆ ಒದಗುವುದರಿಂದ ಒಂದು ರೀತಿಯ ತೃಪ್ತಿ ಸಿಗುತ್ತದೆ. ಅದು 'ಆತ್ಮ ಸಂತೃಪ್ತಿ'.  ಅಂತಹ ಸಂತೃಪ್ತಿಯಿಂದ ಆತ್ಮಸಂತೋಷವಾಗುತ್ತದೆ. 'ನಮ್ಮ ಕೃತಿಯಿಂದ ಅನ್ಯರಿಗೆ ಹಿತ ಅಥವಾ ಸಂತೋಷವಾದರೆ ಅದಕ್ಕಿಂತ ಬೇರೆ ಭಾಗ್ಯ ಬೇಕೆ' ಎನ್ನುವುದು ಉದಾತ್ತ ಮನಸ್ಸಿನ ಭಾವ.  ಅಂತಹ ಭಾವವಿದ್ದರೆ ನಾವು ಮಾಡುವ ಪ್ರತಿಯೊಂದು ಕೆಲಸವೂ ' ಸರ್ವಜನ ಹಿತಾಯ ' ಎನ್ನುವಂತೆ ಸಕಲರ ಹಿತಕ್ಕಾಗುತ್ತದೆ.

'ಸಹಾಯ' ಮಾಡಲು ಅವಕಾಶಗಳು ಹೇಗೆ ಸಿಗುತ್ತವೆ? 

ಸಹಾಯ ಅಥವಾ ನಿಸ್ವಾರ್ಥ ಸೇವೆ ಮಾಡಲು ಅವಕಾಶಗಳು ನಮ್ಮ ಸುತ್ತುಮುತ್ತಲ್ಲೇ ಇರುತ್ತವೆ. ಅದನ್ನು ಹುಡುಕಿಕೊಂಡು ನಾವೆಲ್ಲಿಗೂ ಹೋಗುವ ಅವಶ್ಯಕತೆ ಇಲ್ಲ.  'ಅಲ್ಲಿ ಕೆಲಸ ಮಾಡುತ್ತೇವೆ, ಇಲ್ಲಿ ಸೇವೆ ಮಾಡುತ್ತೇವೆ ಮತ್ತಿನ್ನೆಲ್ಲೋ ಸಹಾಯಮಾಡುತ್ತೇವೆ'  ಎಂದು ಕೆಲಸ, ಸೇವೆ ಮತ್ತು ಸಹಾಯಗಳ ನಡುವೆ ಗೋಡೆಗಳನ್ನು ನಾವೇ ನಿರ್ಮಿಸಿರುತ್ತೇವೆ. ಸೇವೆ ಮಾಡಲು ಯಾವುದಾದರೂ ಅನಾಥಾಶ್ರಮ ಅಥವಾ ವೃದ್ಧಾಶ್ರಮವನ್ನೋ ಹುಡುಕಿಕೊಂಡು ಹೋಗಬೇಕಾಗಿಲ್ಲ. ನಮ್ಮ ಯಾವುದಾದರೂ ಕೆಲಸವನ್ನು ನಾವು ಪ್ರತ್ಯೇಕವಾಗಿ ಸೇವೆ ಎಂದು ಏಕೆ ಪರಿಗಣಿಸಬೇಕು?  ದೈವಕೃಪೆಯಿಂದ ನಮ್ಮ ಸುತ್ತಮುತ್ತಲ್ಲಿ ಸದಾಕಾಲ ನಾಲ್ಕಾರು ಜನರಿರುತ್ತಾರೆ, ಅಲ್ಲವೇ? ಅವರಿಗೆ ನಿಸ್ವಾರ್ಥದಿಂದ ಸೇವೆ ಮಾಡಬಹುದಲ್ಲವೇ? ಯಾರಾದರೂ ಅನಾರೋಗ್ಯದಿಂದ ಇರುವವರು, ಅಕ್ಕಪಕ್ಕದಲ್ಲಿರುವ ವೃದ್ಧರಿಗೆ ಒದಗುವುದು, ಮನೆಯಲ್ಲಿ ತಂದೆ ತಾಯಿಯರಿಗೆ, ಅವರ ಕೆಲಸದಲ್ಲಿ ಕೈ ಜೋಡಿಸುವುದನ್ನು ಮಾಡಿದರೂ ಅದೂ ಸಹ ಸೇವೆಯಾಗುತ್ತದೆ. ಮನೆಗೆಲಸದವರು ಅಥವಾ ನಿಮ್ಮ ವಾಹನ ಚಾಲಕ ಮುಂತಾದ, ನಮಗಾಗಿ ದುಡಿಯುವವರ ಕ್ಷೇಮವನ್ನು ನೋಡಿಕೊಳ್ಳುವುದೂ ಸಹ ಸೇವೆಯಾಗುತ್ತದೆ. ಹೊರಗೆಲ್ಲಿಯೂ ಹೋಗುವ ಅವಶ್ಯಕತೆ ಇಲ್ಲದೆ, ನಾವಿರುವಲ್ಲೇ ' ಸೇವೆ ' ಮಾಡಲು ದೈವ ನಮಗೆ ಅವಕಾಶಗಳನ್ನು ನೀಡಿದೆ ಎಂದು ಸಂತೋಷಪಡಬೇಕಲ್ಲವೇ?  

ಅನಾರೋಗ್ಯದಿಂದ ಬಳಲುತ್ತಿರುವ ನಿಮ್ಮ ತಂದೆ-
ತಾಯಿಯರೋ ಅಥವಾ ಅತ್ತೆ-ಮಾವಂದಿರೋ ಮನೆಯಲ್ಲಿ ಇರುವಾಗ ಅವರ ಅವಶ್ಯಕತೆಗಳನ್ನು ಪೂರೈಸುವುದನ್ನು ಬಿಟ್ಟು ವೃದ್ಧಾಶ್ರಮಗಳಲ್ಲಿ ಸೇವೆಮಾಡಲೆಂದೇ ಸಂಸ್ಥೆಗಳನ್ನು ಕಟ್ಟುವುದು ವ್ಯರ್ಥವಲ್ಲದೆ ಮತ್ತೇನು?  ಅಥವಾ ಅಂತಹ ಸೇವೆಯಿಂದ ಪುಣ್ಯ ಸಿಗುವುದೆಂದು ಮಾಡಿದರೆ ಅದು ಸ್ವಾರ್ಥದಿಂದ ಮಾಡಿದ ಕೆಲಸವಾಗಿ, ಸೇವೆ ಎನಿಸಿಕೊಳ್ಳುವುದಿಲ್ಲ. ತಾನಿರುವ ಪರಿಸರದಲ್ಲೇ ಸೇವೆಯನ್ನು ಮಾಡುತ್ತಾ, ಅಂತಹ ಸೇವಾ ಪರಿಧಿಯನ್ನು ಹೆಚ್ಚಿಸಿಕೊಳ್ಳುತ್ತಾ ಹೋದಂತೆ, ನಮಗರಿವಿಲ್ಲದಂತೆಯೇ ನಮ್ಮ ಸೇವೆಯ ವ್ಯಾಪ್ತಿ ಹಿರಿದಾಗುತ್ತದೆ. ಮನೆಯಲ್ಲಿ ಮಾಡಬೇಕಾದದ್ದನ್ನು ಮಾಡದೆ ಹೊರಗಡೆ 'ಹೆಸರು, ಖ್ಯಾತಿ' ಗಾಗಿ ಸೇವೆ ಮಾಡುವವರನ್ನು 'ಮನೆಗೆ ಮಾರಿ ಪರರಿಗುಪಕಾರಿ' ಎನ್ನುತ್ತಾರೆ. ಹಾಗಾಗಿ ನಾವು ಮಾಡುವ ಸೇವೆಯನ್ನು ನಿಸ್ವಾರ್ಥದಿಂದ, ಅದೊಂದು ಕರ್ತವ್ಯವೆಂಬಂತೆ ಮಾಡಿದರೆ, ಅದು ನಿಜವಾದ 'ಸೇವೆ' ಯಾಗುತ್ತದೆ.  ಪ್ರತಿಯೊಬ್ಬರಿಗೂ 'ಸೇವೆ' ಗೈಯುವುದು ಅತ್ಯಾವಶ್ಯಕ.  ಏಕೆಂದರೆ 'ಕೊಟ್ಟದ್ದು ತನಗೆ' ಎಂದು ಸರ್ವಜ್ಞ ಕವಿ ಹೇಳುವಂತೆ ಸೇವೆಯ ಫಲ ನಮಗೆ ಯಾವುದಾದರೂ ರೂಪದಲ್ಲಿ, ನಾವು ಬಯಸದೆ ಇದ್ದರೂ ದಕ್ಕಿಯೇ ದಕ್ಕುತ್ತದೆ.  

ಸೇವೆಯಿಂದ ನಾವು ಬೆಳೆಯಬಹುದು!!!

ಅದು ಹೇಗೆಂದರೆ, ನಾವು ನಿಸ್ವಾರ್ಥ ಭಾವದಿಂದ 'ಸೇವೆ' ಮಾಡಿದಾಗ ಮನಸ್ಸು ಹಗುರಾಗುತ್ತದೆ ಮತ್ತು ನಮ್ಮೊಳಗೇ ಒಂದು ಧನ್ಯತಾ ಭಾವ ತುಂಬಿಕೊಳ್ಳುತ್ತದೆ. ನಮ್ಮ ಅಂತರ್ಭಾವದ ಹೊರೆಯನ್ನು ಹಗುರಾಗಿಸಿಕೊಳ್ಳಬಹುದು. ನಾವು ಒಬ್ಬರಿಗೆ ಒದಗಿದರೆ, ನಮ್ಮ ಸಂಕಷ್ಟದ ಕಾಲಕ್ಕೆ ಮತ್ಯಾರೋ ನಮಗೆ ಒದಗಬಹುದು. ನಾವು ಲೌಕಿಕವಾಗಿ ಅಥವಾ ಪಾರಮಾರ್ಥಿಕವಾಗಿ  ಬೆಳೆಯಲು ಯತ್ನಿಸುತ್ತಿರುವಾಗ,  ನಮ್ಮೆದುರು ಹಲವಾರು ಅಡ್ಡಿಗಳು ಬರಬಹುದು, ನಮಗೆ ಖಿನ್ನತೆ ಅಥವಾ ದುಃಖವುಂಟಾಗಬಹುದು. ಅಂತಹ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ ಯಾರಾದರೂ ನಮಗೆ ಒತ್ತಾಸೆಯಾಗಿ 'ನಾನಿದ್ದೇನೆ ' ಎಂದು ನಿಂತಾಗ, ನಿಮಗೆ ಒಂದು ರೀತಿಯ ಸಾಂತ್ವನ ಸಿಗುತ್ತದೆ, ಧೈರ್ಯ ಬರುತ್ತದೆ ಮತ್ತು ಸಮಸ್ಯೆಯನ್ನು ಪರಿಹರಿಸಿಕೊಳ್ಳುವ ಮಾರ್ಗಗಳು ಕಾಣುತ್ತವೆ, ಅಲ್ಲವೇ? ಹಾಗಾದಾಗ ಸಮಸ್ಯೆಗಳಿಂದ ಮುಕ್ತರಾಗಿ ಬೆಳೆಯಲು ಸಾಧ್ಯವಾಗುತ್ತದೆ. ಹೀಗೆ ಒಬ್ಬರಿಗೊಬ್ಬರು ಒದಗುತ್ತಾ, ಸೇವೆಯನ್ನು ಮಾಡುವ  ನಮ್ಮ 'ಸೇವಾ ವೃತ್ತ' ಹಿರಿದಾದಷ್ಟೂ ಎಲ್ಲರಿಗೂ ಒಳಿತಲ್ಲವೇ? ಎಲ್ಲರೂ ಸಮಾನವಾಗಿ ಬೆಳೆಯಲು ಸಾಧ್ಯವಾಗುತ್ತದೆ ಅಲ್ಲವೇ?    

ಈ ಸೇವೆ ಮಾಡುವುದು ಒಂದು ರೀತಿಯ 'ವಿಮೆ' ಯಿದ್ದಂತೆ. ನಾವು ನಿಸ್ವಾರ್ಥದಿಂದ ಮಾಡುವ ಸೇವೆಯಿಂದ,  ಹತ್ತಾರು ಹಿತೈಷಿಗಳನ್ನು, ನಮಗರಿವಿಲ್ಲದಂತೆಯೇ  ಸಂಪಾದಿಸುತ್ತೇವೆ. ಅಂತಹ ಹಿತೈಷಿಗಳು ನಾವು ಸಂಕಷ್ಟದಲ್ಲಿದ್ದಾಗ, ನಾವು ಬಯಸದಿದ್ದರೂ, ಅವರಲ್ಲಿ ಕೇಳದಿದ್ದರೂ ನಮಗೆ ಒದಗಿ, ನಮ್ಮ ಸಂಕಷ್ಟವನ್ನು ನೀಗಿ, ನಮಗೆ ಸಾಂತ್ವನ ನೀಡುತ್ತಾರೆಂದರೆ, ನಾವು ಇಂದು ಮಾಡುವ ಸ್ವಾರ್ಥ ರಹಿತ ಸೇವೆ, ನಮ್ಮ ಕಷ್ಟದ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ನಮಗೆ ಒದಗುತ್ತದೆ ಎಂದರೆ, ಅದೂ ಒಂದು ರೀತಿಯ 'ವಿಮೆ' ಯೇ  ಅಲ್ಲವೇ? 

ನಿರಾಯಾಸ ಸೇವೆ

ಈ ' ಸೇವೆ ' ಎನ್ನುವುದನ್ನು ಆಯಾಸಪಟ್ಟು ಮಾಡಬೇಕಾಗಿಲ್ಲ. ಸಹಜವಾಗಿ ನಿರಾಯಾಸವಾಗಿ ಮಾಡಬೇಕು. ಹೆಚ್ಚು ಆಯಾಸಪಟ್ಟು ಸೇವೆ ಮಾಡಿದರೆ, ಅಂತಹ ಸೇವೆಯಿಂದ 'ನಾನು ' ಮಾಡುತ್ತಿದ್ದೇನೆ ಎನ್ನುವ ಅಹಂಕಾರದ ಭಾವವೂ ನಮ್ಮ ಒಳನುಗ್ಗಿ, ನಾವು ಪ್ರತಿಫಲ ಬಯಸುವ ಸಾಧ್ಯತೆಗಳು ಅಧಿಕ. ಇದು ಸೇವೆಯಿಂದ ತಾನೇ ತಾನಾಗಿ ಬರುವ ಸತ್ಫಲವನ್ನು ಇಲ್ಲವಾಗಿಸುತ್ತದೆ. ಸೇವೆ ಮಾಡುವ ಅವಕಾಶಗಳನ್ನು ಹುಡುಕಿಕೊಂಡು ಹೋಗುವ ಅವಶ್ಯಕತೆ ಇಲ್ಲ. ಅವುಗಳು ತಾವೇತಾವಾಗಿ ನಮಗೆ ಲಭ್ಯವಾಗುತ್ತವೆ. ಅಂತಹ ಅವಕಾಶಗಳನ್ನು ಸಹಜತೆಯಿಂದ ಬಳಸಿಕೊಂಡರೆ ಅದೇ ನಿಸ್ವಾರ್ಥ ಸೇವೆಯಾಗುತ್ತದೆ. 

ತೋರಿಕೆ ಮತ್ತು ಪ್ರಚಾರ ಬೇಕಿಲ್ಲ.

ನಾವುಗಳು ಸೇವೆಯ ಸೂಕ್ಷ್ಮತೆಯನ್ನು ಅರಿತುಕೊಳ್ಳುವುದಿಲ್ಲ. ನಾವು ಮಾಡುವ ಸೇವೆಯನ್ನು ಜಗತ್ತಿಗೆ ತೋರಬಯಸುತ್ತೇವೆ, ನಮ್ಮ 'ಪುಂಗಿ' ಯನ್ನು ನಾವೇ ಊದಲು ಪ್ರಯತ್ನಿಸಿ,  ನಾವು ಮಾಡಿದ ಸೇವೆಯನ್ನು ಜಗತ್ತಿಗೆ ಸಾರಿ, ಕೀರ್ತಿವಂತರಾಗಲು ಪ್ರಯತ್ನಿಸುತ್ತೇವೆ.  ನಾವು ಬಡವರಿಗೆ ' ಕಂಬಳಿ ' ಗಳನ್ನೂ ನೀಡುತ್ತಿದ್ದೇವೆ ಎಂದೋ, ಹಸಿದ ಪ್ರತಿ ಮನೆಯವರಿಗೆ ತಲಾ ಹತ್ತು ಕಿಲೋ ಗೋದಿಯನ್ನು ನೀಡುತ್ತಿದ್ದೇವೆ ಎಂದೋ ಡಂಗುರ ಹೊಡೆದುಕೊಳ್ಳುವ ಅವಶ್ಯಕತೆ ಇಲ್ಲ. ಅದು ನಾನು ಅಥವಾ ನಾವು ನೀಡುತ್ತಿದ್ದೇವೆ ಎನ್ನುವ ಅಹಂಕಾರದ ಪ್ರದರ್ಶನವಷ್ಟೇ. ಕೊಟ್ಟ ಧನ್ಯತಾಭಾವ ನಮಗಿದ್ದರೆ ಸಾಕು. ದೇವಾಲಯದಲ್ಲಿ ಅಭಿಷೇಕವನ್ನು ಮಾಡಿಸುತ್ತೇವೆ ಎಂದು, ಲಕ್ಷ ರೂಪಾಯಿ ಕೊಡುವವನು ಅಥವಾ ತಿರುಪತಿಯ ತಿಮ್ಮಪ್ಪನಿಗೆ ವಜ್ರದ ಕಿರೀಟವನ್ನು ಮಾಡಿಸಿಕೊಡುವವನೂ ಕೇವಲ ತಮ್ಮಲ್ಲಿರುವ ಸಂಪತ್ತಿನ ಪ್ರದರ್ಶನ ಮಾಡುತ್ತಾ ಅಹಂಕಾರದಿಂದ ಬೀಗುತ್ತಿರುತ್ತಾರೆ.  ಇಂತಹ ಸೇವೆಯಿಂದ ಆ ವ್ಯಕ್ತಿಯ ಆಧ್ಯಾತ್ಮಿಕ ಬೆಳವಣಿಗೆ ಕುಂಠಿತವಾಗುತ್ತದೆ.     

ಹಾಗಾಗಿ ನಿಸ್ವಾರ್ಥತೆಯಿಂದ, ಫಲಾಪೇಕ್ಷೆಯಿಲ್ಲದೆ, ನಾನು ಮಾಡುತ್ತಿದ್ದೇನೆ ಎನ್ನುವ ಅಹಂಕಾರವನ್ನು ತೊರೆದು, ಸಹಜತೆಯಿಂದ ಮಾಡುವ ಸೇವೆಯೇ ನಿಜವಾದ ಸೇವೆ. ಅಂತಹ ಸೇವೆಯನ್ನು ಮಾಡುವ ಅವಕಾಶಗಳು ನಮಗೆ ಸಿಕ್ಕಾಗ ತಕ್ಷಣವೇ ಅದರಲ್ಲಿ ನಾವು ತತ್ಪರರಾಗಿ ನಮ್ಮನ್ನು ನಾವೇ ತೊಡಗಿಸಿಕೊಂಡು ಸೇವೆ ಮಾಡಬೇಕು. ಅದರಿಂದ ತೃಪ್ತಿ ಮತ್ತು ಆತ್ಮ ಸಂತೋಷ ಖಂಡಿತ ಸಿಗುತ್ತದೆ. 

ಅತೀ ಕಕ್ಕುಲತೆ - ದುಃಖಕ್ಕೆ ದಾರಿ




ಮಕ್ಕಳ ಭವಿಷ್ಯದ ಬಗ್ಗೆ ಚಿಂತೆಮಾಡುವುದು ತಂದೆ ತಾಯಿಯರಿಗೆ ಸ್ವಾಭಾವಿಕ ಮತ್ತು ಅವಶ್ಯವೂ ಹೌದು. ತಮ್ಮ ಮಕ್ಕಳು  ಹೀಗಾಗಬೇಕು ಅಥವಾ ಹಾಗಾಗಬೇಕು ಎಂದು ಬಯಸುವ ತಂದೆತಾಯಿಗಳು ನಮಗೆ ಹೆಜ್ಜೆ ಹೆಜ್ಜೆಗೂ ಸಿಗುತ್ತಾರೆ. ಕೇವಲ  ಹತ್ತು ಪ್ರತಿಶತ ಅಂತಹ ಪೋಷಕರ ಬಯಕೆಗಳು ಈಡೇರುತ್ತವೆ. ಬಹುಶಃ ಮಿಕ್ಕವರ ಎಣಿಕೆ ತಪ್ಪಾಗಿರುತ್ತದೆ ಅಥವಾ ವಿಧಿಯ ವಿನ್ಯಾಸವೇ ಬೇರೆಯಾಗಿರುತ್ತದೆ. ಪುರಾಣೇತಿಹಾಸಗಳಲ್ಲಿ ನಮಗೆ ಇದರ ಹೇರಳ ದೃಷ್ಟಾಂತಗಳು ಸಿಗುತ್ತವೆ. ಹಿರಣ್ಯ ಕಶಿಪುವಿಗೆ ಮಗನಮೇಲೆ ಅತೀವ ಅಕ್ಕರೆ ಮತ್ತು ಪ್ರೀತಿ. ತನ್ನ ಮಾತನ್ನು ಕೇಳಲಿಲ್ಲ ಎನ್ನುವ ಕಾರಣ ಅವನ ಮೇಲೆ ಕೋಪ. ಅವನು ಬಯಸಿದ್ದೇ ಬೇರೆ ಪ್ರಹ್ಲಾದನಾಗಿದ್ದೇ ಬೇರೆ, ಅಲ್ಲವೇ? ಕೌರವರಿಗೂ ಪಾಂಡವರಿಗೂ ಕಡೆಯವರೆಗೂ ರಾಜ್ಯ ಸುಖ ಸಿಗಲೇ ಇಲ್ಲ. ಅವರವರು ಪಡೆದುಕೊಂಡು ಬಂದ ಭಾಗ್ಯ ಅವರವರಿಗೆ ಜಗತ್ತಿನಲ್ಲಿ ಖಂಡಿತ ಸಿಗುತ್ತದೆ. ಹಾಗಾಗಿ, ಮಕ್ಕಳ ಭವಿಷ್ಯದ ಕುರಿತು ಅತಿಯಾದ ಅಕ್ಕರೆ, ಅಪೇಕ್ಷೆ  ಪಡುವುದು ಸೂಕ್ತವಲ್ಲ. ಅವರವರ ದಿಕ್ಕು ಅವರವರಿಗೆ ಇರುತ್ತದೆ ಎಂದು ಅರಿತು ಅವರ ಪ್ರತಿ ಮಾಡಬೇಕಾದ ಕರ್ತವ್ಯವನ್ನು ಮಾಡಿದರೆ ಸಾಕು. ಹಾಗಲ್ಲದೆ ನಮ್ಮ ಅಪೇಕ್ಷೆಗಳಿಗೆ ಅಂಟಿಕೊಂಡು ಅದನ್ನು ಸಾಧಿಸಲು ಹಠ ಮಾಡಿದರೆ ನಮಗೆ ಬಹುತೇಕ ನಿರಾಸೆಯೇ ಕಟ್ಟಿಟ್ಟ ಬುತ್ತಿ.  


ತಾಯಿ ತಂದೆಯರು ತಮ್ಮ ಮಕ್ಕಳ ಭವಿಷ್ಯದ ಬಗ್ಗೆ ಯೋಚನೆ ಮತ್ತು ಆಲೋಚನೆ ಮಾಡುವುದು ಸಹಜ. ಆದರೆ ಬಹಳಷ್ಟು ಉದಾಹರಣೆಗಳಲ್ಲಿ ಬಯಸಿದ್ದು ಆಗದೆ ಬೇರೇನೋ ಆಗುತ್ತದೆ. ಆದರೆ ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ತಮ್ಮ ಮಕ್ಕಳ ಭವಿಷ್ಯದ ಬಗ್ಗೆ ತಾಯಿ ತಂದೆಯರು ಸ್ವಲ್ಪ ಅಧಿಕವಾಗೇ ಚಿಂತೆ ಅಥವಾ ಯೋಚನೆ ಮಾಡುತ್ತಾರೆ. ಅದು ಪ್ರೀತಿಯಿಂದ ಆಗಬಹುದು ಅಥವಾ ಕಕ್ಕುಲತೆಯಿಂದ ಆಗಬಹುದು. ಅಂತಹ ಅಂಧ ಕಕ್ಕುಲತೆಯನ್ನೇ ಅಲ್ಲವೇ ಕುರುಡ ದೃತರಾಷ್ಟ್ರನೂ ಕೂಡ ತೋರಿದ್ದು. ಅವನಂತೆಯೇ ಮಕ್ಕಳ ಬಗ್ಗೆ ಅತೀವ ಕಕ್ಕುಲತೆಯಿಂದ ವರ್ತಿಸುವ ತಂದೆತಾಯಂದಿರೂ ಸಹ ನಿರಾಸೆ ಹೊಂದುವುದರಲ್ಲಿ ಸಂದೇಹವೇ ಇಲ್ಲ

ಅಂತಹ ಕುರುಡು ಪ್ರೀತಿಯ ತಂದೆ ತಾಯಿಯರು ಹೇರಳವಾಗಿ ಸಿಗುತ್ತಾರೆ. ಗಣಿತದ ಗಂಧವೇ ಇಲ್ಲದವನನ್ನು ' ಇಂಜಿನಿಯರ್ ' ಮಾಡಿಸಲೇಬೇಕು ಎಂದು ಹಠ ಹಿಡಿದರೆ ಇಬ್ಬರಿಗೂ ಒತ್ತಡ ಮಾತ್ರ ಜಾಸ್ತಿ, ಫಲ ಶೂನ್ಯ.  ಕಲೆಯಲ್ಲೋ ಸಂಗೀತದಲ್ಲೋ ಆಸಕ್ತಿಯಿರುವವರನ್ನು ಅದರ ಬಳಿಯೂ ಸುಳಿಯಲು ಬಿಡದೆ ನಾವಂದುಕೊಂಡ ಡಾಕ್ಟರೋ ಎಂಜಿನಿಯರೋ ಆಗಬೇಕೆಂದು ಹಠತೊಟ್ಟರೆ ಅದು ಶುದ್ಧ ಮೂರ್ಖತನವಷ್ಟೇ.  ನಾವೇನೇ ಆಸೆ ಪಟ್ಟರೂ, ಪಡದೆ ಇದ್ದರೂ, ನಡುವುದೆಲ್ಲ ನಡೆದೇ ನಡೆಯುತ್ತದೆ. ಯಾವುದನ್ನೂ ತಡೆಯುವುದಕ್ಕಾಗುವುದಿಲ್ಲ. ಹಾಗೆಂದು  ತೀರ ತಟಸ್ಥರಾಗಿಬಿಟ್ಟರೆ, ಜೀವನದಲ್ಲಿ ಸ್ವಾರಸ್ಯವಿರುವುದಿಲ್ಲ. ಹಾಗಾಗಿ ಮಕ್ಕಳ ಇಚ್ಛೆ, ಅಭಿರುಚಿ ಮತ್ತು ಅವರ ಕ್ಷಮತೆಗಳನ್ನು ಸರಿಯಾಗಿ ಗುರುತಿಸಿ ಅವರ ಯೋಗ್ಯತೆಗಳನ್ನು ಪರೀಕ್ಷಿಸಿ ಅವರ ಪುರೋಗಮನಕ್ಕೆ ಒತ್ತಾಸೆ ನೀಡಿ  ಮತ್ತು ದೈವ ಬಲದಿಂದ ಅವರು ಆ ದಿಕ್ಕಿನಲ್ಲೇ ಅಭಿವೃದ್ಧಿಹೊಂದಿದರೆ ತೃಪ್ತಿಯಾಗುತ್ತದೆ.    


ಸಮಾಜದಲ್ಲಿ ಬದುಕಬೇಕಾದರೆ ಅವಶ್ಯವಿರುವ ಮೂಲಭೂತ ಗುಣಗಳನ್ನು ಅವರಿಗೆ ಕಲಿಸಿ, ಅವರವರ ಅಭಿರುಚಿ ಮತ್ತು ಕ್ಷಮತೆಗನುಸಾರವಾಗಿ ಸರಿಯಾದ ಮಾರ್ಗದಲ್ಲಿ ಮಕ್ಕಳನ್ನು ಕೊಂಡುಹೋಗುವ ಶುದ್ಧ ಪ್ರಯತ್ನ ನಮ್ಮದಾಗಬೇಕು. ಅವರು ತಪ್ಪು ಮಾಡಿದಾಗ ಪ್ರೀತಿಯಿಂದ ದಂಡಿಸಿ ಸರಿಯಾಗುವ ಮಾರ್ಗವನ್ನು ತೋರಿ, ಅದರಲ್ಲಿ ನಡೆಯುವ ಕ್ಷಮತೆಯನ್ನು ಬೆಳೆಸಬೇಕು ಅಷ್ಟು ಮಾಡಿದರೆ ಅವರವರು ಪಡೆದು ಬಂದ ಭಾಗ್ಯಕ್ಕನುಸಾರವಾಗಿ ಅವರು ರೂಪುಗೊಳ್ಳುತ್ತಾರೆ. ಅತೀ ಕಕ್ಕುಲತೆ, ಅತೀ ಪ್ರೀತಿ ಮತ್ತು ಅತೀ ಅಪೇಕ್ಷೆಗಳು ನಮ್ಮನ್ನು ನಿರಾಸೆ ಮತ್ತು ದುಃಖಕ್ಕೆ ತಳ್ಳುತ್ತದೆ. ಹಾಗಾಗಿ ತಂದೆತಾಯಿಯರು ತಮ್ಮ ಮಕ್ಕಳ ಭವಿಷ್ಯವನ್ನು ಸೂಕ್ತವಾಗಿ ರೂಪಿಸುವವರಾಗಬೇಕೇ ವಿನಃ ನಿರ್ಧರಿಸುವವರಾಗಬಾರದು.  

Thursday, 21 June 2018

ಪ್ರಾರ್ಥನೆ ಮತ್ತು ಪೂಜೆ




ಪ್ರಾರ್ಥನೆ 

ಮೂಲತತ್ವದಲ್ಲಿ ಪ್ರಾರ್ಥನೆಯೆಂದರೆ, ನಮಗಿಂತ ಉನ್ನತ ಅಥವಾ ಹೆಚ್ಚಿನ ಶಕ್ತಿಯಿಂದ ಅಥವಾ ಶಕ್ತಿಯಿರುವ ವ್ಯಕ್ತಿಯಿಂದ ಏನನ್ನಾದರೂ ಬೇಡುವುದು ಅಥವಾ ಬಯಸುವುದು ಮತ್ತು ಪೂಜೆಯೆಂದರೆ, ಅಂತ ಉನ್ನತ ಶಕ್ತಿಗೆ ನಾವು ಏನನ್ನಾದರೂ ನೀಡುವುದು ಅಥವಾ ಸಮರ್ಪಿಸಿಕೊಳ್ಳುವುದು. ಇಲ್ಲಿ ನಾವು ಪರಮಾತ್ಮ ಅಥವಾ ಪರತತ್ವವನ್ನು ಅಂತಹ ಉನ್ನತ ಶಕ್ತಿಯೆಂದು ಪರಿಗಣಿಸಬೇಕು.  ಹಾಗಾಗಿ ನಾವು ಇಲ್ಲಿ ಕೇವಲ ಪ್ರಾರ್ಥನೆ ಮತ್ತು ಪೂಜೆಯ ಆಧ್ಯಾತ್ಮಿಕ ಆಯಾಮವನ್ನು ಮಾತ್ರ ವಿಚಾರಮಾಡಬೇಕಾಗಿದೆ.   

ಬದುಕಿನ ಸಂಕಷ್ಟದ ಸಮಯದಲ್ಲಿ, ಪರಿಹಾರದ ಎಲ್ಲಾ ಬಾಗಿಲುಗಳೂ ಮುಚ್ಚಿಹೋಗಿವೆ ಎಂದೆನಿಸುವಾಗ, ದೈವದ ಸಹಾಯದಿಂದ ಅಂತಹ ಸಂಕಷ್ಟಗಳಿಂದ ಪಾರಾಗಲು ಬಯಸಿ, ಪ್ರತಿಯೊಬ್ಬರೂ ದೇವರಲ್ಲಿ ಪ್ರಾರ್ಥನೆ ಮಾಡುತ್ತಾರೆ. ಹಾಗಾಗಿ ಪ್ರಾರ್ಥನೆಗೆ ಮೂಲ ಕಾರಣ ನಮ್ಮ ಬೇಡಿಕೆಗಳು ಮತ್ತು ಅಸಹಾಯಕತೆ.  ನಮ್ಮ ಮೂಲ ಸ್ವಭಾವದ, ಅಜ್ಞಾನ ಅಥವಾ ಅರಿವಿನ ಕೊರತೆಯಿಂದ ನಮ್ಮ ಮನಸ್ಸುಗಳಲ್ಲಿ ಪ್ರಾರ್ಥನೆ ಹೊರಹೊಮ್ಮುತ್ತದೆ ಮತ್ತು ನಮ್ಮನ್ನು ನಾವು ತಪ್ಪುತಪ್ಪಾಗಿ ನಮ್ಮ ಈ ದೇಹ ಮತ್ತು ಮನಸ್ಸುಗಳೊಂದಿಗೆ ಗುರುತಿಸಿಕೊಳ್ಳುವುದರಿಂದ ನಮಗೆ ಅಸಹಾಯಕತೆಯ ಅನುಭವವಾಗುತ್ತದೆ.  ನಾವು ಪ್ರಾರ್ಥನೆಯನ್ನು ಮಾಡುವ  ರೀತಿ ನಮ್ಮ ಅರಿವಿನ ಮಟ್ಟವನ್ನು ತೋರುತ್ತದೆ. " ಓ! ದೇವರೇ ಈ ನೋವಿನಿಂದ ಮುಕ್ತಿಯನ್ನು ನೀಡು" ಎಂದು ಬೇಡಿದರೆ, ನಮ್ಮ ದೇಹದೊಟ್ಟಿಗಿನ ಅಂಟನ್ನು ತೋರುತ್ತದೆ.  " ಓ! ದೇವರೇ ನಾ ಬರೆಯುತ್ತಿರುವ  ಕಾದಂಬರಿ ಅಥವಾ ನಾ ಚಿತ್ರಿಸುತ್ತಿರುವ ಚಿತ್ರ ಅಥವಾ ಕೆತ್ತುತ್ತಿರುವ ಮೂರ್ತಿಯನ್ನು ಶೀಘ್ರವಾಗಿ ಪೂರ್ಣಗೊಳಿಸಲು ಶಕ್ತಿಯನ್ನು ನೀಡು" ಎಂದು ಬೇಡಿದರೆ, ಅದು ನಮ್ಮ ಮನಸ್ಸಿನೊಂದಿಗಿನ ಅಂಟನ್ನು ತೋರುತ್ತದೆ.   ಇಲ್ಲಿ ಎರಡನೆಯ ಪ್ರಾರ್ಥನೆ ಮೊದಲೆನಯದಕ್ಕಿಂತ ಉತ್ತಮವಾದರೂ, ಎರಡೂ ಸಂದರ್ಭಗಳಲ್ಲಿ , ಬೇಡುವುದು ವೈಯಕ್ತಿಕ ಲಾಭಕ್ಕಾಗಿ ಎಂದು ತಿಳಿಯುತ್ತದೆ. ಹಾಗಾಗಿ ಇಂತಹ ಪ್ರಾರ್ಥನೆಗಳು ನಮ್ಮ ಆಧ್ಯಾತ್ಮಿಕ  ಹಾದಿಯ ಆರಂಭಿಕ ಸ್ಥರದ ಪ್ರಾರ್ಥನೆಗಳಾಗುತ್ತವೆ.  



ಒಬ್ಬ ವ್ಯಕ್ತಿ ಆಧ್ಯಾತ್ಮಿಕವಾಗಿ ಬೆಳೆಯುತ್ತಿರುವಾಗ ಅವನ ಪ್ರಾರ್ಥನೆಯ ಸ್ವರೂಪವೂ ಬದಲಾಗುತ್ತಾ ಹೋಗುತ್ತದೆ.  ಉದಾಹರಣೆಗೆ, ಹಣದ ವ್ಯವಹಾರದಲ್ಲಿ ಸುಳ್ಳು ಆರೋಪಕ್ಕೆ ಬಲಿಯಾದ ನೆರೆಮನೆಯಾತನ ಕಷ್ಟಕ್ಕೆ ಸ್ಪಂದಿಸಿ " ಓ! ದೇವರೇ ನಮ್ಮ ನೆರೆಮನೆಯಾತ ಬಹಳ ನಿಷ್ಠಾವಂತ ಮತ್ತು ಪ್ರಾಮಾಣಿಕ, ಅವನಿಗಿರುವ ಪೊಲೀಸರ ತೊಂದರೆಯಿಂದ ಅವನನ್ನು ಪಾರುಮಾಡು ತಂದೇ "  ಎಂದು ಪ್ರಾರ್ಥನೆ ಮಾಡಿದರೆ ಅಥವಾ ಯುವಕನೊಬ್ಬ ಅಪಘಾತದಲ್ಲಿ ತೀವ್ರವಾಗಿ ಗಾಯಗೊಂಡಾಗ  "ಓ ! ಪರಮಾತ್ಮ ಆ ಮಗುವನ್ನು ಕಾಪಾಡು,  ಅವನಿನ್ನೂ ಚಿಕ್ಕವನು" ಎಂದು ಪ್ರಾರ್ಥಿಸಿದರೆ, ನಮ್ಮ ಪ್ರಾರ್ಥನೆ ಪರರಿಗಾಗಿ ಆಗಿ, ಅದರ  ಸ್ವರೂಪ ಬದಲಾಗುತ್ತದೆ ಮತ್ತು ಪ್ರಾರ್ಥನೆಯ ಸ್ವರೂಪ ವಿಶಾಲವಾಗುತ್ತದೆ. ನಮ್ಮ ಪ್ರಾರ್ಥನೆಯ ಕಾರಣವನ್ನು ಮತ್ತಷ್ಟು ವಿಶಾಲಗೊಳಿಸಿಕೊಂಡರೆ ನಾವು ಯುದ್ಧ ಅಥವಾ ಪ್ರಕೃತಿಯ ವಿಕೋಪದ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ಇಂತಹ ಸಾಮೂಹಿಕ ಪ್ರಾರ್ಥನೆಯನ್ನು ಮಾಡುವುದನ್ನು ಕಾಣುತ್ತೇವೆ.  ಹೀಗೆ, ನಾವು ಮಾಡುವ ಪ್ರಾರ್ಥನೆ , ಸ್ವಾರ್ಥದಿಂದ ಪರಾರ್ಥದೆಡೆಗಿನ ಬೆಳವಣಿಗೆಯ ಮಟ್ಟವನ್ನು ತೋರುತ್ತದೆ. ಎಲ್ಲರ ಒಳಿತನ್ನು ಬಯಸುವ ಪ್ರಾರ್ಥನೆಯೇ ಉತ್ತಮವಾದ ಪ್ರಾರ್ಥನೆ.   


ಮೂರನೆಯದಾಗಿ,  ವ್ಯಕ್ತಿ ಪ್ರಾರ್ಥನೆಯಿಂದ ಹಂತ ಹಂತವಾಗಿ ತನ್ನಂತರಂಗದಲ್ಲಿ ಬೆಳೆಯಬಹುದು. ಒಬ್ಬ ವ್ಯಕ್ತಿ ಖಾಯಿಲೆ ಬಂದಾಗ, ಪ್ರಾರ್ಥನೆಯನ್ನು ಮಾಡದೆ, ವೈದ್ಯರಲ್ಲಿ ಹೋಗಿ ಶುಶ್ರೂಷೆ ಪಡೆಯುತ್ತಾನೆ. ಪರ್ಯಾಯ ಮಾರ್ಗಗಳಿರುವಾಗ ಅವನು ಪರಿಹಾರಕ್ಕಾಗಿ ದೇವರಲ್ಲಿ ಪ್ರಾರ್ಥನೆಯನ್ನು ಮಾಡುವುದಿಲ್ಲ. ನಾಲ್ಕನೆಯದಾಗಿ ಒಬ್ಬ ವ್ಯಕ್ತಿಯ ಅಂತರಂಗದಲ್ಲಿ ವಿವೇಕ ಬೆಳೆದಂತೆಲ್ಲಾ, ಅವನಿಗೆ, ಎಂದಾದರೂ ನಾಶವಾಗುವ ಈ ದೇಹಕ್ಕೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದ, ಆರೋಗ್ಯ, ಸಂಪತ್ತು ಮತ್ತು ಅಧಿಕಾರಗಳನ್ನು ಪರಮಾತ್ಮನಲ್ಲಿ ಬೇಡುವುದು  ತೀರಾ ಕ್ಷುಲ್ಲಕವೆನಿಸುತ್ತದೆ.  ಸೂಕ್ತಾಸೂಕ್ತತೆಗಳ ತರತಮ ಜ್ಞಾನದಿಂದ ಪ್ರಾರ್ಥನೆಯ ಹೊಸ ಆಯಾಮಗಳು ಗೋಚರವಾಗಿ,  ಸಾಧಕ ಪರಮಾತ್ಮನಲ್ಲಿ 'ಶಾಶ್ವಥ' ವಾದದ್ದನ್ನೇನಾದರೂ ಬೇಡುತ್ತಾನೆ.   " ಓ! ದೇವರೇ ಧನ ಕನಕಗಳು ಬೇಡ, ನಿನ್ನಲ್ಲಿ ಭಕ್ತಿಯನ್ನು ನೀಡು " ಎಂದು ಬೇಡಲುದ್ಯುಕ್ತನಾಗುತ್ತಾನೆ. ಅಂತಹ ಪ್ರಾರ್ಥನೆಯೇ ನಿಜವಾದ ಆಧ್ಯಾತ್ಮಿಕ ಪ್ರಾರ್ಥನೆಯಾಗುತ್ತದೆ. 

ಇಲ್ಲಿ ಸ್ವಾಮಿ ವಿವೇಕಾನಂದರ ಬದುಕಿನ ಒಂದು ದೃಷ್ಟಾಂತವನ್ನು ನೀಡುವುದು ಅವಶ್ಯವೆನಿಸುತ್ತದೆ. ಸ್ವಾಮೀ ವಿವೇಕಾನಂದರು ಬಹಳ ಸಣ್ಣವರಾಗಿದ್ದಾಗಲೇ ಅವರ ತಂದೆ  ಸಂಸಾರವನ್ನು ಸಾಲ ಮತ್ತು ಸಂಕಟದಲ್ಲಿ ಬಿಟ್ಟು, ತೀರಿಕೊಂಡರು. ಆ  ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ ಅವರ ಬಂಧುಗಳೆಲ್ಲಾ, ನರೇಂದ್ರನಿಗೆ ಸಹಾಯಮಾಡುವುದನ್ನು ಬಿಟ್ಟು, ತಮಗೆ  ದಕ್ಕಬೇಕಾದ್ದನ್ನು ಬಾಚಿಕೊಂಡು, ನರೇಂದ್ರನ ಕುಟುಂಬವನ್ನು ನಿರ್ಗತಿಕರನ್ನಾಗಿಸಿ, ದೂರಾದರು. ತನ್ನ ಕುಟುಂಬವನ್ನು ಪೋಷಿಸಲು ನರೇಂದ್ರನಿಗೆ ಯಾವುದೇ ಉದ್ಯೋಗವೂ ದೊರೆಯಲಿಲ್ಲ. ಅಂತಹ ಪರಿಸ್ಥಿತಿಯಲ್ಲಿ ನರೇಂದ್ರನು ತನ್ನ ಗುರುವಾದ ಶ್ರೀ ರಾಮಕೃಷ್ಣ ಪರಮಹಂಸರಲ್ಲಿ ಹೋಗಿ, " ಸ್ವಾಮೀ, ತಾವು ದಯಮಾಡಿ, ನಮ್ಮ ಮನೆಗೆ ಬೇಕಾಗುವಷ್ಟು ಬಟ್ಟೆಬರೆ ಮತ್ತು ದವಸ ಧಾನ್ಯವನ್ನು ಅನುಗ್ರಹಿಸುವಂತೆ, ಆ ' ತಾಯಿ' ಯಲ್ಲಿ ನನಗಾಗಿ ಪ್ರಾರ್ಥಿಸಿ. ನಿಮ್ಮ ಪ್ರಾರ್ಥನೆಯನ್ನು ಆ ತಾಯಿ ಖಂಡಿತ ಮನ್ನಿಸುವಳೆಂದು ನನಗೆ ಸಂಪೂರ್ಣ ಭರವಸೆಯಿದೆ" ಎಂದು ಬೇಡಿದನಂತೆ.  

ಆದರೆ ರಾಮಕೃಷ್ಣರ ಮನದಲ್ಲಿ ಬೇರೆಯೇ ಯೋಜನೆಯಿದ್ದಿರಬಹುದು. ಅವರು ನರೇಂದ್ರನನನ್ನು ಕುರಿತು, " ಮಗೂ, ನಾನು ನನ್ನ ಎಲ್ಲವನ್ನೂ ಆ ತಾಯಿಗೆ ಸಮರ್ಪಿಸಿಬಿಟ್ಟಿದ್ದೇನೆ. ಒಮ್ಮೆ ಕೊಟ್ಟದ್ದನ್ನು ಮತ್ತೆ ಹಿಂತಿರುಗಿ ಬೇಡುವುದು ಹೇಗೆ ಸಾಧ್ಯ? ಆದರೆ ಒಂದು ಮಾತನ್ನು ಹೇಳಬಲ್ಲೆ, ನೀನೆ ಏಕೆ ಆ ತಾಯಿಯ ಮುಂದೆ ಹೋಗಿ ನಿನ್ನ ಅವಶ್ಯಕತೆಗಳನ್ನು ನೀಡೆಂದು ಬೇಡಬಾರದು? ನನ್ನ ತಾಯಿ ಬಹಳ ದಯಾಳು. ನಿನಗೆ ನಿರಾಶೆಯಾಗದು ಎಂದು ನನಗನ್ನಿಸುತ್ತದೆ." ಎಂದರಂತೆ.  

ಹೀಗೆ ಸ್ವಾಮೀ ವಿವೇಕಾನಂದರಿಗೆ ಆ ತಾಯಿಯಲ್ಲಿ ತನಗೆ ಬೇಕಾದುದನ್ನು ಬೇಡುವ ಪರಿಸ್ಥಿತಿಗೆ ಬಲವಂತದಿಂದ ದೂಡಲಾಯಿತು. ಅಂದು ರಾತ್ರಿ ' ಕಾಳಿ ದೇವಾಲಯ' ದಲ್ಲಿ ರಾಮಕೃಷ್ಣರು  ಮತ್ತು  ವಿವೇಕಾನಂದರು, ಇಬ್ಬರೇ ಇದ್ದರು. ವಿವೇಕಾನಂದರು ತನ್ನ ತುರ್ತು ಅವಶ್ಯಕತೆಗಳನ್ನು ಬೇಡುವ ಸಲುವಾಗಿ ತಾಯಿಯ ದೇವಾಲಯದೊಳಕ್ಕೆ ಹೋದರು. ಆದರೆ ದೇವಾಲಯದೊಳಕ್ಕೆ ಕಾಲಿಟ್ಟೊಡನೆಯೇ "ಓ!! ಮಾತೆ ನನಗೆ 'ಜ್ಞಾನ ಮತ್ತು ಭಕ್ತಿ ' ನೀಡು ಎಂದಷ್ಟೇ ಪ್ರಾರ್ಥನೆ ಸಲ್ಲಿಸಿ ರಾಮಕೃಷ್ಣರು ಇದ್ದಲ್ಲಿಗೆ ಬಂದು ಸೇರಿದರಂತೆ.  ಗುರುವು " ನರೇಂದ್ರ, ನಿನ್ನ ಕುಟುಂಬಕ್ಕೆ ಬೇಕಾದ ಆಹಾರ ಮತ್ತು ಹಣವನ್ನು ತಾಯಿಯಲ್ಲಿ ಬೇಡಿದೆಯೇನು" ಎಂದರಂತೆ. ತನ್ನ ವರ್ತನೆಯಿಂದ ಚಕಿತನಾದ ನರೇಂದ್ರ " ಇಲ್ಲ ಗುರುಗಳೇ ನಾನು ಕೇವಲ ಜ್ಞಾನ ಮತ್ತು ಭಕ್ತಿ ' ಯನ್ನು ಮಾತ್ರ ಬೇಡಲಾಯಿತು." ಎಂದರಂತೆ.  

"ಅಯ್ಯೋ ಪೆದ್ದ ! " ಗುರುಗಳಂದರಂತೆ " ಹೋಗು, ಮತ್ತೆ ಹೋಗಿ ಆ ತಾಯಿಯಲ್ಲಿ ನಿನಗೇನು ಬೇಕೋ ಅದನ್ನು ನೀಡೆಂದು ಪ್ರಾರ್ಥನೆ ಮಾಡು " ಎಂದರಂತೆ. ನರೇಂದ್ರ ಮೂರುಬಾರಿ ಆ ತಾಯಿಯ ದೇವಾಲಕ್ಕೆ ಹೋದಾಗಲೂ, ತನ್ನ ಕುಟುಂಬಕ್ಕೆ ಬೇಕಾದ ದುಡ್ಡು, ಬಟ್ಟೆ ಮತ್ತು ಆಹಾರಗಳನ್ನು ಬೇಡದೆ ಕೇವಲ ' ಜ್ಞಾನ ಮತ್ತು  ಭಕ್ತಿ ' ಮಾತ್ರ ಬೇಡಿ ಹೊರಬಂದರಂತೆ. 


ಸ್ವಾಮಿ ವಿವೇಕಾನಂದರು ಆ ದೇವಾಲಯದೊಳಗೆ ಪ್ರವೇಶಿಸುತ್ತಿದ್ದಂತೆ ಅವರಿಗೆ ಒಂದು ರೀತಿಯ ಉನ್ನತ ಪ್ರಜ್ಞೆ ಜಾಗೃತವಾಗಿ , ಈ ಜಗತ್ತು ಮತ್ತು ಈ ಜಗತ್ತಿನ ವಸ್ತುಗಳಾದ ಹಣ, ಭೌತಿಕ ಐಷಾರಾಮಗಳು, ಆಹಾರ ಮುಂತಾದವುಗಳೆಲ್ಲ ಗೌಣವಾಗಿ ಕಂಡು, ಆ ತಾಯಿ ಕಾಳಿಕಾದೇವಿ, ತನ್ನ ದೈವೀ ಕೃಪೆಯನ್ನು ತೋರುತ್ತಾ ಇವರಿಗೆ ಜ್ಞಾನ ಮತ್ತು ಭಕ್ತಿಯನ್ನು ದಯಪಾಲಿಸಲು ಸಿದ್ಧಳಾಗಿ  ನಿಂತಂತೆ ಕಾಣುತ್ತಿದ್ದಳು. ಜ್ಞಾನವನ್ನು ದಯಪಾಲಿಸಲು ಸಿದ್ಧಳಾದ ಆ ಕರುಣಾಮಯಿ ತಾಯಿಯೆದುರು ಯಾವ ಮೂರ್ಖನಾದರೂ ಈ ಜಗತ್ತಿನ ನಶ್ವರವಾದ ವಸ್ತುಗಳನ್ನು ಬೇಡುತ್ತಾನೆಯೇ? ಮುತ್ತುರತ್ನಗಳನ್ನು ನೀಡಲು ಸಿದ್ಧನಾದವನ ಬಳಿ ಯಾರಾದರೂ ಗಾಜಿನ ಗೋಲಿಗಳನ್ನು ಬೇಡುತ್ತಾರೆಯೇ? ಇಡೀ ಸಾಮ್ರಾಜ್ಯವನ್ನೇ ನೀಡಲು ತಯಾರಿರುವ ರಾಜನ ಬಳಿ ಯಾರಾದರೂ ಹಣ್ಣು ತರಕಾರಿಗಳನ್ನು ಬೇಡುತ್ತಾರೆಯೇ?  


ಪ್ರಾರ್ಥನೆಯ ವಿಕಾಸ  

ಶ್ರೀ ಕೃಷ್ಣ ಭಗವದ್ಗೀತೆಯಲ್ಲಿ ಹೇಳುತ್ತಾನೆ. ನನ್ನಲ್ಲಿ ನಾಲ್ಕು ವಿಧವಾದ ಜನರ ಬೇಡುತ್ತಾರೆ. ೧) ಸಂಕಷ್ಟದಲ್ಲಿರುವವರು ೨) ಅವಶ್ಯಕತೆಗಳಿರುವವರು ೩) ಕುತೂಹಲಿಗಳು ಮತ್ತು ೪) ಜ್ಞಾನಿಗಳು. ಇವರಲ್ಲಿ ಮೊದಲನೆಯ ಗುಂಪಿನವರು, ಕೇವಲ ಸಂಕಷ್ಟ ಮತ್ತು ಅಸಹಾಯಕತೆಯಿಂದ ಬೇಡುತ್ತಾರೆ, ಇವರನ್ನು ಕ್ಷಮಿಸಬಹುದು. ಇನ್ನು ಎರಡನೆಯ ಗುಂಪಿನವರು ತಮ್ಮ ಬಯಕಗಳು ಈಡೇರದಿರುವಾಗ " ಹೇ! ಪ್ರಭು ನನ್ನ ಬಳಿ ನನ್ನ ಕುಟುಂಬದ ಪೋಷಣೆಗೆ ಸಾಕಷ್ಟು ಹಣವಿಲ್ಲ, ಹಾಗಾಗಿ ನನ್ನ ಸಂಬಳ ಹೆಚ್ಚುವಂತೆ ಅಥವಾ ನನಗೆ ಬಡ್ತಿಯನ್ನು ದಯಪಾಲಿಸು" ಎಂದು ಬೇಡುತ್ತಾರೆ ಇವರನ್ನೂ ಕ್ಷಮಿಸಿಬಿಡಬಹುದು.  ಮೂರು ಮತ್ತು ನಾಲ್ಕನೆಯ ಗುಂಪಿಗೆ ಸೇರಿದವರ ' ಅಪೇಕ್ಷೆ ' ನಿಸ್ವಾರ್ಥದಿಂದ ಕೂಡಿರುತ್ತದೆ.  ಮೂರನೆಯ ವಿಧದವರು ಉದಾ: ವಿಜ್ಞಾನಿ, ಕುತೂಹಲದಿಂದ ಜಗತ್ತನ್ನು ಕುರಿತು ಸಂಶೋಧನೆ ನಡೆಸುತ್ತಿರುತ್ತಾನೆ. ಸೃಷ್ಟಿಯ ನಿಗೂಢತೆಯನ್ನು ಅರಿಯಲು ಪ್ರಯತ್ನಪಡುತ್ತಾನೆ. ಕ್ಲಿಷ್ಟ ಪರಿಸ್ಥಿತಿಯಲ್ಲಿ ಅವನು " ಹೇ! ದೇವರೇ ಸೂರ್ಯ ಚಂದ್ರರ, ಭೂಮಿಯ, ಕಷ್ಟ ಸುಖಗಳ, ನೋವು ನಲಿವುಗಳ  ಮತ್ತು ಇಡೀ ಸೃಷ್ಟಿಯ ನಿಗೂಢತೆಯ ಮರ್ಮವೆನಗೆ ಅರಿಯುವಂತೆ ಕರುಣಿಸು " ಎಂದು ಬೇಡುತ್ತಾನೆ.   ಆದರೆ ಆತ್ಮ ಜ್ಞಾನವುಂಟಾದ, ನಾಲ್ಕನೆಯವನಾದ ನಮ್ಮ ಜ್ಞಾನಿ ಬೇಡುವುದೇ ಭಿನ್ನವಾಗಿರುತ್ತದೆ. ಅವನು" ಹೇ ದೇವ, ನೀನು ಸಕಲ ಜಗತ್ತಿನಲ್ಲಿ ಸರ್ವಾಂತರ್ಯಾಮಿ ಎಂದು,  ನಿನ್ನ ಮಹಿಮೆ ಎನಗೆ ಅರ್ಥವಾಗಿದೆ, ನೀನೇ ಪರಮಾತ್ಮ, ನಿನಗೆ ಅಸಾಧ್ಯವಾದುದಾವುದೂ ಇಲ್ಲ. ನಾನು ನಿನ್ನಲ್ಲಿ, ಸಕಲ ಜಗದ ಹಿತವನ್ನು ಮಾತ್ರ ಬೇಡುತ್ತೇನೆ, ಕರುಣಿಸು. ಕತ್ತಲೆಯಿಂದ ಬೆಳಕಿನೆಡೆಗೆ ನಡೆಸು, ಅಜ್ಞಾನದಿಂದ ಜ್ಞಾನದೆಡೆಗೆ ನಡೆಸು,  ಮೃತ್ಯುವಿನಿಂದ ಅಮೃತತ್ವದೆಡೆಗೆ ನನ್ನ ನಡೆಸು " ಎಂದು ಬೇಡುತ್ತಾನೆ. ಜ್ಞಾನಿ ಸಕಲ ಜಗತ್ತಿನ ಒಳಿತನ್ನೇ ಬೇಡುತ್ತಾನಾದ್ದರಿಂದ, ನಮ್ಮ ಸನಾತನದ ಜ್ಞಾನಿಗಳು, ಸರ್ವೇ ಭವಂತು ಸುಖಿನಃ, ಸರ್ವೇ ಸಂತು ನಿರಾಮಯಾ, ಸರ್ವೇ ಭಧ್ರಾಣಿ ಪಶ್ಯಂತು, ಮಾ ಕಶ್ಚಿದುಃಖಮಾಗ್ಭವೇತ್ , ಎನ್ನುವಂತಹ ಲೋಕೋಕಲ್ಯಾಣದ ಪ್ರಾರ್ಥನೆಯನ್ನು ಮಾತ್ರ ಸಲ್ಲಿಸಿದರು.    


ಪರಮಾತ್ಮ ಎಲ್ಲರ ಮೊರೆಯನ್ನೂ ಕೇಳುತ್ತಾನಾದರೂ ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ಜ್ಞಾನಿಯ ಮೊರೆಗೆ ಅಧಿಕ ಮಹತ್ವ ಸಿಗುತ್ತದೆ. ಏಕೆಂದರೆ ಜ್ಞಾನಿಯ ಪ್ರಾರ್ಥನೆ ಸದಾಕಾಲ  ಪರಮಾತ್ಮನ ಸೃಷ್ಟಿಯಾದ ಈ ಜಗತ್ತಿನ ಕಲ್ಯಾಣಕ್ಕಾಗಿಯೇ ಆಗಿರುತ್ತದೆ.  ಜ್ಞಾನದಲ್ಲಿ , ಪ್ರಾರ್ಥನೆಯ ಮತ್ತು ಪೂಜೆಯ ಸತ್ಯವಾದ ಸಮನ್ವಯ ಕಾಣುತ್ತದೆ. ಜ್ಞಾನದಲ್ಲಿ, ಪರಮಾತ್ಮನನ್ನು ಕುರಿತು ಸಾಧಕನ ಕೋಪ ಮತ್ತು ಪ್ರೀತಿ ಎರಡೂ ಕಾಣುತ್ತದೆ. ಆದರೆ ಅತ್ಯುನ್ನತ ಮಟ್ಟದ ಪ್ರಾರ್ಥನೆ ' ಅದ್ವೈತ ' ತತ್ವದಲ್ಲಿ ಸಿಗುತ್ತದೆ. ಸಾಧಕನಿಗೆ ' ನಾನು ಕೇವಲ ಆತ್ಮ ' ಎನ್ನುವ ಆತ್ಮಜ್ಞಾನ ಉಂಟಾದಾಗ, 'ತನ್ನನ್ನು ತಾನು'  ಸತ್ಯವಾಗಿ ಅರಿತಾಗ ಎಲ್ಲಾ ರೀತಿಯ ಪ್ರಾರ್ಥನೆಗಳೂ ಸ್ತಬ್ಧವಾಗುತ್ತವೆ. ಅಂತಹ ಸ್ಥಿತಿಯಲ್ಲಿ ಸಾಧಕ ಮೂಕಸ್ಮಿತನಾಗಿ ನಿಲ್ಲುತ್ತಾನೆ. ಜಗತ್ತಿನ ಎಲ್ಲವೂ ಒಂದೇ ಆದಾಗ ' ಯಾರಲ್ಲಿ ಯಾರು ಏನನ್ನು ಬೇಡುವುದು?' ಎನ್ನುವ ಪ್ರಶ್ನೆ ಉದ್ಭವವಾಗುತ್ತದೆ.  ನಮ್ಮನ್ನು ನಾವು ಆ ಪರತತ್ವದೊಂದಿಗೆ ಲೀನವಾಗಿಸಿಕೊಂಡಾಗ, ಅಖಂಡವಾದ ಪರಮಾತ್ಮನನ್ನು ನೋಡಲು ಸಾಧ್ಯವಾದಾಗ, ಮಾತು ನಿಲ್ಲುತ್ತದೆ ಮತ್ತು ಮೌನವಾಗಿ ಪರತತ್ವದಲ್ಲಿ ಲೀನವಾದಂತಹ ಅನುಭವವಾಗುತ್ತದೆ.  ಅಂತಹ ಸಾಧಕ ಲೌಕಿಕ ಜಗತ್ತಿನಲ್ಲಿ ಇದ್ದರೂ, ಅವನ ಅಲೌಕಿಕ ಪರಮಾತ್ಮಾನುಭವ ಸ್ಥಿರವಾಗಿ ಇದ್ದು ಅವನ ಪ್ರಾರ್ಥನೆ, ಕರುಣಾಪೂರಿತವಾಗಿ ಜಗತ್ತಿನ ಒಳಿತಿಗಾಗಿ ಆಗುತ್ತದೆ.  ಹಾಗಾಗಿ ಲೌಕಿಕತೆಗೆ ಅಂಟಿಕೊಂಡ ಬೇಡಿಕೆಗಳನ್ನು ಬೇಡುವ ಹಂತದಿಂದ, ಇಡೀ ಜಗತ್ತನ್ನು ಬಾಚಿ ತಬ್ಬಿಕೊಂಡು ಲೋಕಕಲ್ಯಾಣದ ಬೇಡಿಕೆಗಳನ್ನು ಮಾತ್ರ ಪರಮಾತ್ಮನ ಮುಂದಿಡುವ ಮಟ್ಟಕ್ಕೆ ನಾವು ಏರಬೇಕು.  


ಪೂಜೆಯ ಕುರಿತು ಒಂದು ಮಾತು


ತಾನು ಕೇಳಿ ಪಡೆದದ್ದಕ್ಕೋ ಅಥವಾ ಬಯಸದೆ ಪಡೆದುಕೊಂಡದ್ದಕ್ಕೋ, ಹಿಂತಿರುಗಿ ಏನನ್ನಾದರೂ ಕೊಡಬೇಕೆಂದು ಬಯಸುವುದು ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ಮನುಷ್ಯನ ಸ್ವಭಾವ.  ಈ ಸ್ವಭಾವವೇ ಇವನನ್ನು ತನ್ನ ಪ್ರಾರ್ಥನೆಯನ್ನು ಮನ್ನಿಸಿದ್ದಕ್ಕಾಗಿ ಅಥವಾ ಮುಂದೆ ಈಡೇರಿಸುತ್ತಾನೆ ಎನ್ನುವ ಭರವಸೆಯಿಂದ ಆ ' ದೇವರಿ' ಗೂ ಏನನ್ನಾದರೂ ನೀಡುವಂತೆ ಮಾಡುತ್ತದೆ.  ಬಹಳಷ್ಟು ಜನ ತಮ್ಮ ಬಯಕೆ ಈಡೇರುವುದಕ್ಕೂ ಮುಂಚಿತವಾಗಿಯೇ " ಓ! ದೇವರೇ ನೀನು ನನಗೆ ಇದನ್ನು ಮಾಡಿದರೆ ನಾನು ನಿನಗೆ ಇದನ್ನು ನೀಡುವೆ " ಎನ್ನುವಂತೆ ವಾಗ್ದಾನ ಮಾಡುತ್ತಾರೆ.  ಹಾಗಾಗಿ ಪ್ರಾರ್ಥನೆ ತಾನೇ ತಾನಾಗಿ 'ಪೂಜೆ' ಯ ರೂಪವನ್ನೂ ಧರಿಸುತ್ತದೆ. ನಾವು ಸಮರ್ಪಿಸಿದ ಯಾವುದನ್ನೂ ಆ ದೇವರು ನೇರವಾಗಿ ಸ್ವೀಕರಿಸುವುದಿಲ್ಲವಾದರೂ, ನಮ್ಮ ಪ್ರಾರ್ಥನೆಯೊಟ್ಟಿಗೆ ಸಮರ್ಪಿಸಿದ ನಮಗೆ, ಒಂದು ರೀತಿಯ ತೃಪ್ತಿ ಸಿಗುತ್ತದೆ.  ಅಷ್ಟೇ ಅಲ್ಲ, ನಾವು ಸಮರ್ಪಿಸಿದ ನೈವೇದ್ಯ ಅಲ್ಲೇ ಇದ್ದರೂ ಅದನ್ನು ಪರಮಾತ್ಮ ಸೂಕ್ಷ್ಮ ರೂಪದಲ್ಲಿ ಸ್ವೀಕರಿಸುತ್ತಾನೆ, ಎನ್ನುವುದು ನಮ್ಮ ದೃಢ ನಂಬಿಕೆಯಾಗುತ್ತದೆ. 

ಇದಕ್ಕೆ ನಮ್ಮ ಗುರುಗಳು ಹೇಳಿದ ಒಂದು ಸಣ್ಣ ಕಥೆಯನ್ನು ಹೇಳಬೇಕು. ಒಬ್ಬ ಗುರುವಿನ ಬಳಿ ಶಿಷ್ಯ ಕೇಳುತ್ತಾನೆ " ಗುರುಗಳೇ, ನಾವು ಕೊಟ್ಟ ನೈವೇದ್ಯವನ್ನು ಆ ದೇವರು ತಿನ್ನುತ್ತಾನೇನು? ನನಗಂತೂ ಒಂದು ದಿನವೂ ಅವನು ತಿಂದಂತೆ ಕಾಣಲಿಲ್ಲ. ನಾವು ಅವನಿಗೆ ಇತ್ತಂತೆ ಮಾಡಿ ನಾವೇ ತಿನ್ನುತ್ತೇವಲ್ಲವೇ? ಅವನು ಹಾಗೆ ತಿನ್ನದಿದ್ದ ಮೇಲೆ ಆ ನೈವೇದ್ಯವೆನ್ನು ಏಕಿಡಬೇಕು?" ಎಂದು ಪ್ರಶ್ನಿಸುತ್ತಾನೆ. ಅದಕ್ಕೆ ಗುರುಗಳು ಉತ್ತರವನ್ನು ನೀಡದೆ ಅಂದಿನ ಪಾಠ ಮುಂದುವರೆಸಿದರು. ಈಶಾವಾಸ್ಯೋಪನಿಷತ್ತಿನ ಪಾಠ ಮುಗಿದು, ಆ ಪ್ರಶ್ನೆ ಕೇಳಿದ ಶಿಷ್ಯನನ್ನು ಆ ಉಪನಿಷತ್ತಿನ ಮೊದಲ ನಾಲ್ಕು ಋಕ್ಕುಗಳನ್ನು ಹೇಳುವಂತೆ ಹೇಳಿದರು. ಆ ಶಿಷ್ಯ ಒಂದಿನಿತೂ ತಪ್ಪದೆ ನಿರರ್ಗಳವಾಗಿ ಅದನ್ನು ಹೇಳಿ ಒಪ್ಪಿಸಿದ. ಗುರುಗಳು "ನೀ ಹೇಳಿದ ಋಕ್ಕುಗಳು ನೀ ಅದನ್ನು ಪಡೆದುಕೊಂಡು ಹೇಳಿದಮೇಲೂ ಪುಸ್ತಕದಲ್ಲಿ ಹಾಗೇ ಇವೆಯಲ್ಲ,  ಅದು ಹೇಗೆ? " ಎಂದರು. ಹುಡುಗ ತಬ್ಬಿಬ್ಬಾದ. ಆಗ ಗುರುಗಳು " ನೋಡು ಪುಸ್ತಕದಲ್ಲಿ ಆ ಪದಗಳು ಸ್ಥೂಲ ಸ್ಥಿತಿಯಲ್ಲಿವೆ. ನಿನಗೆ ಅದು ಕಂಠಸ್ಥವಾದಾಗ ಅದು ನಿನ್ನಲ್ಲಿ ಸೂಕ್ಷ್ಮ ಸ್ಥಿತಿಯಲ್ಲಿ  ಬಂದು ಸೇರಿದೆ. ಹಾಗೆಯೇ ಪರಮಾತ್ಮನೂ ಸಹ ನೀನು ಸ್ಥೂಲ ರೂಪದಲ್ಲಿ ಸಮರ್ಪಿಸಿದ ನೈವೇದ್ಯವನ್ನು ಸೂಕ್ಷ್ಮರೂಪದಲ್ಲಿ ಸ್ವೀಕರಿಸುತ್ತಾನೆ" ಎಂದಾಗ ಆ ಶಿಷ್ಯನಿಗೆ ವಸ್ತು ಸ್ಥಿತಿ ಅರಿವಾಯಿತು.

ಶ್ರೀ ಕೃಷ್ಣ ಭಾಗವದ್ಗೀತೆಯಲ್ಲಿ, ಅರ್ಜುನನಿಗೆ ' ಪುಷ್ಪಮ್, ಪತ್ರಂ, ಫಲಂ, ತೋಯಂ," ಎಂದು ಹೇಳುತ್ತಾ "ನೀನು ಶ್ರದ್ಧೆಯಿಂದ ಹೀಗೆ ಏನನ್ನಾದರೂ ಸಮರ್ಪಿಸು. ನೀ ಭಕ್ತಿಯಿಂದ ಏನನ್ನು ನೀಡಿದರೂ ನನಗೆ ತೃಪ್ತಿಯಾಗುತ್ತದೆ" ಎನ್ನುತ್ತಾನೆ.  ಆದ್ದರಿಂದಲೇ ಪ್ರತಿನಿತ್ಯ ಪ್ರಾರ್ಥನಾ ವೇಳೆಯಲ್ಲಿ, ಪೂಜಾ ವಿಧಿಯನುಸಾರ ಏನನ್ನಾದರೂ ನೈವೇದ್ಯ ಮಾಡುವುದು ನಮ್ಮಲ್ಲಿ ವಾಡಿಕೆ. ನಾವು ಪರಮಾತ್ಮನಲ್ಲಿ ಆ ಸಮಯಕ್ಕೆ ಏನೂ ಬೇಡದಿದ್ದರೂ ಅಥವಾ ಪ್ರಸ್ತುತಕ್ಕೆ ನಮಗೇನೂ ಬೇಕಿಲ್ಲದಿದ್ದರೂ ನೈವೇದ್ಯ ಮಾಡುವುದು ವಾಡಿಕೆ. ಉನ್ನತ ಪ್ರಾರ್ಥನಾ ಸ್ಥರಗಳಲ್ಲಿ ಈ ನೈವೇದ್ಯ ಮಾಡುವಾಗೆ ' ಹೇ ! ಪರಮಾತ್ಮ ಸಕಲ ಜೀವರಾಶಿಗಳ ಜೀವನಾಧಾರವಾದ ನಿನಗೆ ನಾನು ನನ್ನ ಕೈಲಾದ ಇದನ್ನು ಸಮರ್ಪಿಸುತ್ತಿದ್ದೇನೆ. ಸಕಲರಿಗೂ ಒಳಿತಾಗಿಸು ಎಂದು ಬೇಡಿದಂತಾಗುತ್ತದೆ. ಜ್ಞಾನದ ಉನ್ನತ ಮಟ್ಟದಲ್ಲಿ, ತನಗಾಗಿ ಏನನ್ನೂ ಬೇಡದಿದ್ದರೂ, ಸಾಧಕ ' ಸರ್ವಹಿತ' ಕ್ಕಾಗಿ ಆ ಪರಮಾತ್ಮನಲ್ಲಿ ಬೇಡುತ್ತಾನೆ.  

ಉಪಸಂಹಾರ 


ಯಾರದೇ ಅಥವಾ ಯಾವುದೇ ರೀತಿಯ ಪ್ರಾರ್ಥನೆಯನ್ನು, ಅದೆಷ್ಟೇ ಕೆಳಮಟ್ಟದ್ದಾಗಲೀ, ಕೇವಲ ಸ್ವಾರ್ಥದ್ದಾಗಲೀ, ಅದನ್ನು ಹೀಗೆಳೆಯುವುದಾಗಲೀ ಅಥವಾ ತಿರಸ್ಕರಿಸುವುದಾಗಲೀ ಮಾಡಬಾರದು. ಏಕೆಂದರೆ ಪ್ರತೀ ಪ್ರಾಥನೆಯೂ ಮುಖ್ಯವಾಗಿ 'ಪರಮಾತ್ಮ'ನ  ಔನ್ನತ್ಯವನ್ನು ಒಪ್ಪಿಕೊಂಡಿರುತ್ತದೆ. ಪ್ರತಿಯೊಬ್ಬರ ಪ್ರಾರ್ಥನೆಯೂ, ಆ ಪ್ರಾರ್ಥನೆ ಮಾಡುವ ಸಮಯಕ್ಕೆ ಪರಮಾತ್ಮನ ಔನ್ನತ್ಯವನ್ನು ಒಪ್ಪಿಕೊಂಡು ನಂತರ ' ತಾನು' ಎಂಬ 'ಅಹಂ' ಕಾರವಿರುತ್ತದೆ. ಕಾಲಕ್ರಮೇಣ, ಆ ವ್ಯಕ್ತಿ ಬೆಳೆದಂತೆಲ್ಲಾ 'ಅಹಂ'ಕಾರ ನಶಿಸಿ ಪರಮಾತ್ಮ ತತ್ವ ಸ್ಥಿರವಾಗುತ್ತದೆ. ಹಾಗಾಗಿ ಪ್ರತಿಯೊಬ್ಬರ ಪ್ರಾರ್ಥನೆಗೂ ಅದರದೇ ಆದ ಮೌಲ್ಯವಿರುತ್ತದೆ.    


ಆದರೆ ಪ್ರಶ್ನೆಯೇನೆಂದರೆ ' ಪ್ರಾರ್ಥನೆ ' ಹೇಗೆ ತನ್ನ ಪರಿಣಾಮವನ್ನು ಬೀರುತ್ತದೆ.? ಇದೊಂದು ವಿಚಿತ್ರ ಪ್ರಶ್ನೆ. ಪ್ರಾರ್ಥನೆ ಮನಸ್ಸಿನಲ್ಲಿ ಆಗುತ್ತದೆ. ಮನಸ್ಸು ಉನ್ನತ ವಿಶ್ವಶಕ್ತಿಯನ್ನು ಕುರಿತು ಪ್ರಾರ್ಥಿಸುತ್ತದೆ. ಅಂತಹ ಉನ್ನತ ಅನಂತ ವಿಶ್ವದ ಸ್ಥರದಲ್ಲಿ ಎಲ್ಲರ ಮನಸ್ಸೂ ಬೇಧಗಳನ್ನು ಮೀರಿದ ಸ್ಥಿತಿಯಲ್ಲಿದ್ದು, ಸಮಾನ ರೂಪದಲ್ಲಿರುತ್ತದೆ. ಹಾಗಾಗಿ ಒಬ್ಬರ ಪ್ರಾರ್ಥನೆ ಮತ್ತೊಬ್ಬರ ಸುಪ್ತ ಮನಸ್ಸಿನ ಮೇಲೂ ಒಂದು ಹಂತಕ್ಕೆ ಪರಿಣಾಮ ಬೀರುತ್ತದೆ.  ಮತ್ತೊಂದು ಆಯಾಮವೆಂದರೆ, ನಾವು ಮಾಡುವ ಪ್ರಾರ್ಥನೆಯಿಂದ ನಮ್ಮ ಮನಸ್ಸು ಪ್ರಫುಲ್ಲವಾಗಿ ನಿಷ್ಕಲ್ಮಷವಾಗಿ, ಅದರಿಂದ ಪ್ರೇರಿತವಾಗಿ ನಾವು ಮಾಡುವ ಕೆಲಸಗಳಲ್ಲಿ ಕ್ಷಮತೆ ಕಂಡು, ಅಂತಹ ಕ್ಷಮತೆಯಿಂದ ಕೂಡಿದ ಕಾರ್ಯಗಳಿಂದ ಉತ್ತಮ ಫಲಗಳು ಲಭಿಸುತ್ತವೆ. ಮೂಲತಃ ನಾವು ಮಾಡುವ ಪ್ರಾರ್ಥನೆ ನಮ್ಮನ್ನು ನಾವು 'ಶುದ್ಧೀಕರಿಸಿಕೊಳ್ಳುವ' ಪ್ರಕ್ರಿಯೆ. ಇಲ್ಲಿ ನಾವು ' ಗಾಯತ್ರಿ' ಮಂತ್ರವನ್ನು ನೋಡುವ. ಗಾಯತ್ರಿ ಮಂತ್ರದಲ್ಲಿ ' ಭರ್ಗೋದೇವಸ್ಯ ಧೀಮಹಿ ಧೀಯೋ ಯೋ ನಃ ಪ್ರಚೋದಯಾತ್ ' ಎಂದು ಹೇಳುತ್ತೆವೆ. ಹಾಗೆಂದರೆ 'ಹೇ! ಸವಿತು ವರೇಣ್ಯನಾದ ಸೂರ್ಯನೇ, ನಿನ್ನಲ್ಲಿರುವ ಆ ದೇವತೆಗಳ ತೇಜಸ್ಸಿಗೆ ನಾನು ಶರಣಾಗುತ್ತೇನೆ. (ಹಾಗೆ ಶರಣಾಗುವುದರಿಂದ) ನನ್ನ ಬುದ್ಧಿಯು ಮತ್ತಷ್ಟು ಪ್ರಚೋದಿಸಲ್ಪಡಲಿ" ಎಂದು ಬೇಡುತ್ತೇವೆ. ಅಂತಹ ಪ್ರಾರ್ಥನೆಯಲ್ಲಿ ' ಜ್ಞಾನ ' ವೇ ಪ್ರಧಾನವಾಗುತ್ತದೆ. ಇದು ಜ್ಞಾನದ ಮಾರ್ಗ. ಯಾರಿಗೆ ಏನು ಬೇಕೋ ಅದನ್ನು ಬೇಡಲು ಸಂಪೂರ್ಣ ಸ್ವಾತಂತ್ರ್ಯವಿದೆ, ಅಲ್ಲವೇ?  ತೀವ್ರ ಮನಸ್ಸಿನಿಂದ ಮಾಡಿದ ಪ್ರಾರ್ಥನೆಯಿಂದ ಹೊರಡುವ ತರಂಗಗಳು ಆ ವ್ಯಕ್ತಿಗೆ ಮತ್ತು ಅವನ ಪ್ರಾರ್ಥನೆಯ ವಿಷಯಕ್ಕೆ ಸಂಬಂಧಪಟ್ಟ ವ್ಯಕ್ತಿಗಳ ಮೇಲೂ ಪರಿಣಾಮ ಬೀರಿ ಫಲಪ್ರದವಾಗುತ್ತದೆ ಎನ್ನುವುದು ಸಾಮಾನ್ಯ ಅನುಭೂತಿ.   

ಪ್ರಾರ್ಥನೆಯ ಮಾರ್ಗದಲ್ಲಿ ಇದ್ದು, ಹಂತಹಂತವಾಗಿ ಬೆಳೆದು ಜಗತ್ತಿನ ವಸ್ತುಗಳನ್ನಲ್ಲದೆ ಜಗತ್ಕಾರಕನನ್ನು ಸಂಪೂರ್ಣವಾಗಿ ಅರಿತುಕೊಳ್ಳುವ, ಅವನಲ್ಲಿ ಶರಣಾಗತರಾಗಿ ಅವನನ್ನು ಪಡೆಯುವ ಮತ್ತು ಅವನಲ್ಲಿ ಲೀನವಾಗುವಂತಹ ಪ್ರಾರ್ಥನೆಯನ್ನು ಮಾಡಿದರೆ ಮತ್ತು ತತ್ಫಲವಾಗಿ ಜಗತ್ತಿನ ' ಅಂಟ ' ನ್ನು ಬಿಡಿಸಿಕೊಂಡು, ಜಗತ್ಕಾರಕನ 'ನಂಟ ' ನ್ನು ಬೆಳೆಸಿಕೊಂಡು ಮುಕ್ತರಾಗಿ ಆನಂದಾಮೃತವನ್ನು ಸವಿಯಬಹುದು. ಪ್ರಯತ್ನ ನಮ್ಮದು ತೀವ್ರವಾದರೆ ಫಲವೂ ಸವಿಯಾಗಿರುತ್ತದೆ. 


 

Sunday, 17 June 2018

ಶ್ರಮದ ಫಲ


ಕೋಗಿಲೆಯನ್ನು ' ಪರಪುಟ್ಟ ' ಎನ್ನುತ್ತಾರೆ. ಪರಪುಟ್ಟ ಎಂದರೆ ಪರರ ಮೇಲೆ ಆಧಾರಪಡುವ ಎಂದು ಅರ್ಥ. ಕೋಗಿಲೆ ತನ್ನ ಮೊಟ್ಟೆಗಳನ್ನು ಕಾಗೆಯ ಗೂಡಿನಲ್ಲಿ ಇಟ್ಟು ಅವುಗಳಿಗೆ ಕಾವು ಕೊಟ್ಟು ಮರಿಮಾಡುವ ಕೆಲಸವನ್ನು ಕಾಗೆಯ ತಲೆಗೆ ಕಟ್ಟಿ ಬಿಡುತ್ತದೆ. ಪಾಪ ಕಾಗೆ ತನ್ನ ಮೊಟ್ಟೆ ಯಾವುದು, ಯಾವುದಲ್ಲ ಎಂದು ಅರಿಯಲಾಗದೆ,  ಆ ಕೋಗಿಲೆಯ ಮೊಟ್ಟೆಗಳನ್ನೂ ಸಹ ಕಾವು ಕೊಟ್ಟು ಮರಿಮಾಡುತ್ತದೆ.  ಅದೇ ರೀತಿ ಇರುವೆಗಳು ಮಣ್ಣ ಕಣ ಕಣವನ್ನು ನಿರಂತರವಾಗಿ ಹೊತ್ತು ತಂದು ಬಹಳ ಶ್ರಮ ಪಟ್ಟು ಗೂಡನ್ನು ಕಟ್ಟುತ್ತವೆ. ಆದರೆ ಅದರೊಳಕ್ಕೆ ಒಂದು ಹಾವು ಬಂದು ವಾಸಿಸುತ್ತದೆ. ಇರುವೆಗಳ ಶ್ರಮ ಅವುಗಳ ಮಟ್ಟಿಗೆ ಸಂಪೂರ್ಣ ವ್ಯರ್ಥವಾಗುತ್ತದೆ. ಹಾಗೆಯೇ ಮನುಷ್ಯರು ನಿರಂತರ ಶ್ರಮಪಟ್ಟು ಕೆಲಸಮಾಡಿದ  ನಂತರ, ಆ ಕೆಲಸದ ಫಲವನ್ನು ಪರರು ಕಸಿದುಕೊಂಡು ಬಿಡುತ್ತಾರೆ ಎಂಬುವುದು ಒಂದು ಜಗತ್ಸತ್ಯ.  

ಜಗತ್ತಿನಲ್ಲಿ ಎಲ್ಲರೂ ಯಾವುದಾದರೊಂದು ಕೆಲಸ ಮಾಡುತ್ತಲೇ ಇರಬೇಕು. ಇದು ಧರ್ಮ. ನಮ್ಮ ಮನೆಯವರಿಗಾಗಿ ನಾವು ದುಡಿಯುತ್ತೇವೆ. ಹಾಗೆ ಮಾಡುವ ಕೆಲಸಕ್ಕೆ ಒಂದು ಫಲ ಇರುತ್ತದೆ. ಆದರೆ ಆ ಕೆಲಸ ಮಾಡುವವರು ತಾವು ಮಾಡಿದ ಕೆಲಸದ ಸಂಪೂರ್ಣ ಫಲವನ್ನು ತಾವೇ ಅನುಭವಿಸಲು ಸಾಧ್ಯವೇ ಇಲ್ಲ. ಆ ಫಲ ಹಣದ ರೂಪದಲ್ಲಿರಬಹುದು, ಸಂತೋಷದ ರೂಪದಲ್ಲಿರಬಹುದು, ಪುಣ್ಯದ ರೂಪದಲ್ಲಿರಬಹುದು ಅಥವಾ ಪಾಪದ ರೂಪದಲ್ಲಿಯೂ ಇರಬಹುದು. ನಾವು ಮಾಡಿದ ಕೆಲಸದಿಂದ ಬಂದ ಪುಣ್ಯವನ್ನು ಹಂಚಿಕೊಳ್ಳಲು ಎಲ್ಲರೂ ಇರುತ್ತಾರೆ. ಆದರೆ ನಮ್ಮ ಕೆಲಸದ ಪರಿಣಾಮವಾಗಿ ಏನಾದರೂ ಪಾಪವುಂಟಾದರೆ, ಹಂಚಿಕೊಳ್ಳಲು ಯಾರೂ ಇಷ್ಟಪಡುವುದಿಲ್ಲ. ಇಲ್ಲಿ ಅಂಗುಲಿಮಾಲನ
ಕಥೆಯ ದೃಷ್ಟಾಂತವನ್ನು ಓದುಗರು ನೆನಪಿಸಿಕೊಳ್ಳಬೇಕು.   


ಎಷ್ಟೋಬಾರಿ ನಾವು ಕಷ್ಟಪಟ್ಟು ಒಂದು ಕೆಲಸವನ್ನು ಮಾಡಿ ಮುಗಿಸುತ್ತೇವೆ. ಆ ಕೆಲಸದಿಂದ ನಮಗೆ ದಕ್ಕಬೇಕಾದ ಫಲದ ಅಪೇಕ್ಷೆಯಿಂದ ಆ ಕೆಲಸವನ್ನು ಮಾಡುತ್ತೇವೆ. ಆ ಕೆಲಸ ಸಂಪೂರ್ಣವಾಗಿ ಅದರಿಂದ ಅಪೇಕ್ಷಿತ ಫಲ ದೊರೆತಾಗ ಅದನ್ನು ಹೇಗೆ ವಿತರಣೆ ಮಾಡಬೇಕು ಎಂದು ಮೊದಲೇ ಯೋಚನೆಮಾಡಿ ಲೆಕ್ಕಾಚಾರ ಹಾಕಿಟ್ಟುರುತ್ತೇವೆ. ಆದರೆ ಬಹಳಷ್ಟು ಬಾರಿ ನಾವು ನಿರೀಕ್ಷಿಸಿದ ಫಲ ನಮಗೆ ಸಿಗುವುದೇ ಇಲ್ಲ. ಆ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ, ದಕ್ಕಿದ ಫಲವನ್ನು ವಿತರಣೆಮಾಡುವಲ್ಲಿ ತೀವ್ರತಮ ಗೊಂದಲವುಂಟಾಗುತ್ತದೆ.  ವ್ಯವಸಾಯಮಾಡುವ ರೈತರ ಬಾಳನ್ನು ನೋಡಿದರೆ ನಮಗಿದು ಅರ್ಥವಾಗುತ್ತದೆ. ಇನ್ನೂ ಫಲ ನಮ್ಮ ಕೈ ಸೇರುವ ಮುನ್ನವೇ ಯಾರೋ ಅದರ ಶ್ರೇಯಸ್ಸನ್ನು ಬಾಚಿಕೊಂಡುಬಿಡುತ್ತಾರೆ. ಇದು ಬಹುಶಃ  ಸಾಹಿತ್ಯ, ವೈಜ್ಞಾನಿಕ ಸಂಶೋಧನೆ ಮುಂತಾದ ಕ್ಷೇತ್ರಗಳಲ್ಲಿ ಸರ್ವೇ ಸಾಮಾನ್ಯ. ಯಾರೋ ಒಬ್ಬರು ಕಷ್ಟಪಟ್ಟು ಸಾಧಿಸಿದ ಸಾಧನೆಯ ಫಲವನ್ನು ಯಾರೋ ಕದ್ದು ಬಿಡುವುದನ್ನು ನಾವೆಲ್ಲಾ ನೋಡಿಲ್ಲವೇ?  

ಒಬ್ಬರ ಶ್ರಮದ ಫಲವನ್ನು ಮತ್ತೊಬ್ಬರು ಕಸಿದುಕೊಳ್ಳುವುದು ಸರ್ವೇ ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿರುವ ಈ ಕಾಲದಲ್ಲಿ ನಾವು ನಮ್ಮ ಜಾಗರೂಕತೆಯಲ್ಲಿ ಇದ್ದರೆ ಒಳ್ಳೆಯದು. ಏಕೆಂದರೆ 'ಸತ್ಯವಂತರಿಗಿದು ಕಾಲವಲ್ಲ, ದುಷ್ಟಜನರಿಗೆ ಇದು ಸುಭಿಕ್ಷಕಾಲ' ಎಂದು ನಮ್ಮ ಪುರಂದರ ದಾಸರು ಎಂದೋ ಹೇಳಿಲ್ಲವೇ. ಅವರು ಅಂದು ಹಾಗೆ ಹಾಡಿದ್ದಾರೆ, ಆದರೆ ಅಂದಿನ 'ಪುರಂದರ ದಾಸರು' ಇಂದು ಏನು ಹೇಳುತ್ತಿದ್ದರೋ? ಹಾಗಾಗಿ ಎಚ್ಚರವಾಗಿರಬೇಕು. ನಮ್ಮಿಂದ ನಮ್ಮ ಶ್ರಮದ ಫಲವನ್ನು ಯಾರೂ ಕಸಿದುಕೊಳ್ಳದಂತೆ ಎಚ್ಚರವಾಗಿರಬೇಕು. ಹಾಗೆ ಯಾರಾದರೂ ನಮ್ಮ ಶ್ರಮದ ಫಲವನ್ನು ಕಸಿದುಕೊಳ್ಳಲು ಪ್ರಯತ್ನಿಸಿದರೆ ಅಥವಾ ಕಸಿದುಕೊಂಡರೆ ನಮಗೆ ತೀವ್ರ ನೋವಾಗುತ್ತದೆ, ಕೋಪ ಬರುತ್ತದೆ ಮತ್ತು ನಮ್ಮ ಹಕ್ಕನ್ನು ಪಡೆದುಕೊಳ್ಳಲು ನಮ್ಮಿಂದ ಪ್ರಯತ್ನವೂ ನಡೆಯುತ್ತದೆ. ಆ ಪ್ರಯತ್ನದಲ್ಲಿ ನಮಗೆ ಯಶಸ್ಸು ಸಿಗಬಹುದು ಅಥವಾ ನಾವು ಸೋಲಬಹುದು. ನಾವು ವಿಹ್ವಲರಾಗುತ್ತೇವೆ, ಪರಿತಪಿಸುತ್ತೇವೆ ಮತ್ತು ಪರದಾಡುತ್ತೇವೆ. 

ಆದರೆ ನಮ್ಮೆಲ್ಲಾ ಪ್ರಯತ್ನಗಳೆಲ್ಲಾ ಮುಗಿದ ಮೇಲೂ ನಾವು ಬಯಸಿದ್ದು ನಮಗೆ ಸಿಗದಿದ್ದರೆ, ಶಾಂತರಾಗಬೇಕು, ನಮಗೆ ಎಷ್ಟು ಪ್ರಾಪ್ತಿಯೋ ಅಷ್ಟು ಸಿಕ್ಕಿದೆ, ಸಿಕ್ಕದಿದ್ದದ್ದು ನಮ್ಮ ಪ್ರಾಪ್ತಿಯೊಳಿಲ್ಲ ಎಂದು ಸಮಾಧಾನಪಟ್ಟುಕೊಳ್ಳಬೇಕು. ಶಾಂತವಾಗಿ 'ಪರಮಾತ್ಮ ನನಗೆ ದಕ್ಕಿದ್ದು ನಿನ್ನ ಪ್ರಸಾದ'  ಎಂದು ಒಪ್ಪಿಕೊಂಡು ತೃಪ್ತಿಪಟ್ಟರೆ, ನೆಮ್ಮದಿಯಾಗಿರಬಹುದು ಹಾಗೆ ತೃಪ್ತಿ ಪಡದ ಪಕ್ಷದಲ್ಲಿ ನಮಗೆ ಮಾನಸಿಕ ಕ್ಷೋಭೆ ತಪ್ಪಿದ್ದಲ್ಲ. ಆಯ್ಕೆ ನಮ್ಮದೇ ಅಲ್ಲವೇ?